Thursday, September 24, 2026

20260925 CDTL DDE D257 30 April 1953 Điện tín từ Đại sứ Stanton tại Thái Lan gửi Bộ Ngoại giao.

20260925 CDTL DDE D257 30 April 1953 Điện tín từ Đại sứ Stanton tại Thái Lan gửi Bộ Ngoại giao.


https://history.state.gov/historicaldocuments/frus1952-54v13p1/d257

Google Translated

Tài liệu số 257

Quan hệ Đối ngoại của Hoa Kỳ, 1952–1954, Đông Dương, Tập XIII, Phần 1

751G.00/4–3053: Điện tín từ Đại sứ Stanton tại Thái Lan gửi Bộ Ngoại giao.

Mật

Bangkok, ngày 30 tháng 4 năm 1953 — 4 giờ chiều.

[Nhận ngày 1 tháng 5 — 7 giờ 02 sáng]

2146. Đề nghị Bộ chuyển tiếp tin cho Paris. Đồng gửi Paris (số 9), Sài Gòn (số 52), Vientiane và Phnom Penh (không đánh số). Hôm qua, tôi đã đến gặp Thủ tướng và thảo luận về việc Việt Minh xâm lược Lào. Ông cho biết Nội các vừa hoàn tất việc xem xét kỹ lưỡng tình hình, bao gồm: thứ nhất, các biện pháp an ninh và quốc phòng do Chính phủ Thái Lan thực hiện; và thứ hai, các yêu cầu của Pháp về một số sự hỗ trợ/thuận tiện nhất định.

Đối với vấn đề thứ nhất, ông cho biết chính phủ đã quyết định đóng cửa biên giới dọc theo sông Mekong, cấm bất kỳ ai rời Thái Lan để sang Lào, cũng như cấm vận chuyển hàng hóa qua sông. Tương tự, chỉ những người có giấy tờ tùy thân do chính quyền Lào hoặc Pháp cấp mới được phép nhập cảnh vào Thái Lan từ Lào. Thủ tướng cho biết các đội tuần tra hỗn hợp gồm quân đội và cảnh sát Thái Lan sẽ được triển khai ngay lập tức dọc sông Mekong để thực thi lệnh đóng cửa biên giới và kiểm soát cư dân Lào cũng như Việt Nam. Ông cho biết các đội tuần tra biên giới sẽ được hỗ trợ bởi các chuyến bay tuần tra của Không quân Hoàng gia Thái Lan. Thủ tướng nói rằng tuần tới ông sẽ đến Nong Khai (nằm bên sông Mekong, đối diện Vientiane) và các địa điểm khác ở vùng Đông Bắc để giám sát việc thực thi các quyết định của Nội các.

Đề cập đến các yêu cầu của Pháp về một số sự hỗ trợ, Thủ tướng cho biết những người tị nạn từ Lào có đầy đủ giấy tờ hợp lệ muốn vào Thái Lan tất nhiên sẽ được tiếp đón chu đáo. Về việc vận chuyển lương thực và xăng dầu qua Thái Lan, ông nói cần phải cân nhắc kỹ lưỡng, nhưng cũng nói thêm rằng phía Pháp chưa làm rõ chính xác địa điểm nào sẽ dùng để bàn giao hàng cho lực lượng Pháp ở bên kia sông Mekong. Liên quan đến vấn đề này, ông nhắc đến việc các cánh quân Việt Minh đang tiến nhanh về phía Vientiane và Paksane. Đề cập đến yêu cầu của Pháp về việc sơ tán quy mô lớn 50.000 người Việt Nam khỏi các tỉnh Đông Bắc, Thủ tướng cho rằng điều này bất khả thi về mặt thực tế và chắc chắn sẽ vấp phải sự phản đối dữ dội. Do đó, ông đã chỉ đạo Tướng Phao, Tổng cục trưởng Cảnh sát, bắt giữ càng nhiều lãnh đạo Việt Minh ở vùng Đông Bắc càng tốt và nói thêm rằng Tướng Phao sẽ hợp tác với phía Pháp trong vấn đề này.2

Thủ tướng bình luận về việc Pháp thất bại trong việc đưa vụ việc xâm lược rõ ràng này ra Liên Hợp Quốc và hỏi liệu tôi có cho rằng Thái Lan nên làm điều đó nếu Chính phủ Lào mong muốn hay không. Tôi chỉ ra rằng Đại hội đồng hiện đang trong kỳ nghỉ và việc đưa vấn đề ra Hội đồng Bảo an khó có thể mang lại hành động hiệu quả. Tôi nói thêm rằng theo hiểu biết của tôi, Ngoại trưởng Dulles đã thúc giục Pháp đưa vấn đề ra Liên Hợp Quốc và có thể Chính phủ Pháp sẽ quyết định làm như vậy tại kỳ họp tới.

Thủ tướng bày tỏ lo ngại sâu sắc về những diễn biến tại Lào và tỏ ra bối rối trước các chiến thuật quân sự của Pháp; ông hỏi tôi đánh giá thế nào về tình hình. Tôi nói rằng có vẻ khá chắc chắn việc xâm lược Lào là một phần trong động thái chính trị hung hăng mới của phe Cộng sản nhằm khuất phục Đông Nam Á. Tôi chỉ ra rằng việc đánh bọc sườn lực lượng và hệ thống phòng thủ mạnh của Pháp tại Bắc Việt Nam để tấn công vào Lào và Campuchia – những nơi có hệ thống phòng thủ yếu hơn – là một chiến lược rõ ràng từ góc nhìn của phe Cộng sản. Tôi cho rằng khó có khả năng Việt Minh sẽ mở cuộc tấn công ngay lập tức vào Thái Lan. Nhiều khả năng phe Cộng sản sẽ củng cố quyền kiểm soát đối với phần lớn lãnh thổ Lào thông qua cái gọi là Chính phủ Lào Tự do, sau đó dùng tuyên truyền, các hoạt động lật đổ và lực lượng "Lào Tự do" để gây bất ổn trong cộng đồng người Lào và người Việt tại các tỉnh phía Bắc và Đông Bắc, nhằm thúc đẩy "phong trào giải phóng" ở những khu vực này. Thủ tướng đồng ý với tôi rằng Chính phủ Thái Lan có khả năng đối phó với các nỗ lực lật đổ kiểu này, nhưng cũng nhấn mạnh sự cần thiết phải cảnh giác và đoàn kết giữa chính phủ và người dân Thái Lan.

Stanton.

1.   Thống chế Phibun Pibulsonggram.↩

2.   Trong bức điện số 53 gửi từ Viêng Chăn ngày 5 tháng 5, Quyền Đại sứ David R. Thomson báo cáo rằng Thủ tướng Lào Souvanna Phouma đã đề nghị Hoa Kỳ gây thêm áp lực buộc Thái Lan phải di dời người Việt ra khỏi các khu vực giáp biên giới Lào. Thủ tướng tuyên bố ông muốn Chính phủ Thái Lan hiểu rằng nếu không có hành động tức thời, Chính phủ Lào sẽ kết luận rằng Thái Lan đang hợp tác với Việt Minh. (751J.5/5–553) Trong bức điện số 2202 gửi từ Bangkok ngày 6 tháng 5, Đại sứ Stanton cho biết Thái Lan dường như đang nỗ lực thực sự nhằm di dời những người có khả năng ủng hộ Việt Minh ra khỏi khu vực biên giới. (751G.00/5–653) Trong bức điện số 2161 gửi tới Bangkok ngày 7 tháng 5, Bộ Ngoại giao đã yêu cầu Stanton chuyển lời cảm ơn tới Thủ tướng Pibulsonggram vì phản ứng mang tính xây dựng của phía Thái Lan. (751G.00/5–653) Tuy nhiên, trong bức điện số 71 gửi từ Viêng Chăn ngày 20 tháng 5, Thomson báo cáo rằng Souvanna Phouma đã bày tỏ sự bất bình trước việc Thái Lan không hành động tại các khu vực biên giới, đồng thời tuyên bố ông không có ý định tiếp tục đàm phán về vấn đề này. (751J.00/5–2053) Trong bức điện số 2325 gửi tới Sài Gòn (để chuyển tiếp tới Viêng Chăn) và được gửi đồng thời tới Bangkok, Paris, Manila, Singapore và Tokyo vào ngày 26 tháng 5, Bộ Ngoại giao đã chỉ đạo các cơ quan đại diện liên quan nỗ lực hết sức để thúc đẩy quan hệ tốt đẹp hơn giữa Lào và Thái Lan. (751J.00/5–2053)↩

Historical Documents - Office of the Historian

1.   Document 257

Foreign Relations of the United States, 1952–1954, Indochina, Volume XIII, Part 1

751G.00/4–3053: Telegram

The Ambassador in Thailand (Stanton) to the Department of State

secret

Bangkok, April 30, 1953—4 p.m.
[Received May 1—7:02 a.m.]

2146. Department pass Paris. Repeated information Paris 9, Saigon 52, Vientiane, Phnom Penh unnumbered. I called on Prime Minister1 yesterday and discussed invasion of Laos by Viet-Minh. He said Cabinet has just concluded lengthy review of situation including first, security and defense measures to be taken by Thailand Government and second, French requests for certain accommodations.

With respect first problem he said government had decided close frontier along Mekong River, prohibit exit any persons from Thailand into Laos, and also shipment any merchandise across river. Likewise only persons with identification papers issued by Laos or French authorities would be permitted entry into Thailand from Laos. Prime Minister said joint Thailand military police patrols would be set up immediately along Mekong River to enforce closure of frontiers and check on Laos and Vietnamese inhabitants. He said border patrols would be supported by Royal Thailand Air Force air patrols. Prime Minister said he would visit Nong Khi on Mekong River opposite Vientiane next week and other places in northeast to see that Cabinet decisions were being enforced.

Referring French requests for various accommodations Prime Minister said duly documented refugees from Laos desiring enter Thailand would of course be afforded every courtesy. As to shipment foodstuffs and gasoline through Thailand he said careful consideration would be necessary but added it was not clear from French approach exactly where delivery to French forces across Mekong could be made. In this connection he referred to rapidly advancing Viet-Minh columns on both Vientiane and Paksane. Referring French request mass [Page 533]evacuation 50,000 Vietnamese from northeast provinces, Prime Minister said this physically impossible and sure to arouse violent opposition. He therefore had instructed General Phao, Director General Police to round up as many as possible Viet-Minh leaders in northeast and added Phao would cooperate with French this matter.2

Prime Minister commented on failure French bring this clearcut case aggression before UN and inquired whether I thought it would be in order for Thai do so if Laos Government so desired. I pointed out GA now in recess and that to bring matter before SC would not be likely to result in effective action. I added it was my understanding Secretary Dulles had urged French lay matter before UN and that possibly French Government might decide to do so at next session.

Prime Minister deeply concerned over developments in Laos and bewildered by French military tactics asked for my estimate situation. I said it seemed fairly certain invasion Laos part of new aggressive Commie political move aimed at subjugation Southeast Asia. I pointed out that to outflank strong French forces and defenses in North Vietnam and strike at weakly defended Laos and Cambodia was obvious strategy from Commie point of view. I said unlikely Viet-Minh would launch immediate attack on Thailand. Much more likely Commies would consolidate control over major portion Laos under so-called Free Laos Government, then attempt by propaganda, subversive activities and use of “Free Laos” to create unrest Laos and Vietnamese in north and northeastern provinces with view fostering “liberation movement” in these areas. Prime Minister agreed with me Thailand Government capable of coping with subversive efforts this nature but pointed out there was compelling need for vigilance and unity on part of Thailand Government and people.

Stanton

1.   Field Marshal Phibun Pibulsonggram.↩

2.   In telegram 53 from Vientiane, May 5, Chargé David R. Thomson reported that the Laotian Prime Minister, Souvanna Phouma, had asked that the United States exert additional pressure on Thailand to remove Vietnamese from the areas of Thailand adjacent to Laos. The Prime Minister stated that he wanted the Thai Government to know that unless immediate action were taken, the Laotian Government would conclude that Thailand was working with the Viet Minh. (751J.5/5–553) In telegram 2202 from Bangkok, May 6, Ambassador Stanton stated that Thailand appeared to be making sincere efforts to remove potential Viet Minh adherents from the border area. (751G.00/5–653) In telegram 2161 to Bangkok, May 7, the Department asked Stanton to express thanks to Prime Minister Pibulsonggram for the constructive Thai reaction. (751G.00/5–653)However, Thomson reported from Vientiane in telegram 71 of May 20 that Souvanna Phouma had expressed disgust with the failure of Thailand to act in the border areas, stating that he had no intention of pursuing negotiations on the matter. (751J.00/5–2053) In telegram 2325 to Saigon (to be passed to Vientiane), repeated to Bangkok, Paris, Manila, Singapore, and Tokyo, May 26, the Department instructed the posts concerned to do everything possible to promote better relations between Laos and Thailand. (751J.00/5–2053)↩

Dulles, John Foster,

Secretary of State

https://en.wikipedia.org/wiki/John_Foster_Dulles

https://history.state.gov/departmenthistory/people/dulles-john-foster

https://www.britannica.com/biography/John-Foster-Dulles

https://diplomacy.state.gov/encyclopedia/john-foster-dulles-secretary-of-state/

https://www.acton.org/publications/transatlantic/2020/03/10/john-foster-dulles-cold-war-architect

https://www.youtube.com/watch?v=BtyFClyli9c

Souvanna Phouma, Prince

Laotian Prime Minister. Prime Minister of the Kingdom of Laos until 1975

Prince, half-brother of Souphanouvong, Head of Government of Laos on several occasions until 1975; represented neutralist forces

 

Posted by at

No comments:

Post a Comment

Subscribe to: Post Comments (Atom)