20260717 CDTL NRM D17 27 February 1973 17. Bản ghi nhớ
của Phụ tá Tổng thống NSA Kissinger gửi Tổng thống Nixon.
https://history.state.gov/historicaldocuments/frus1969-76v18/d17
Google Translated
Tài liệu số 17
Quan hệ Đối ngoại của Hoa Kỳ, 1969–1976, Tập
XVIII, Trung Quốc, 1973–1976
17. Bản ghi nhớ của Phụ tá Tổng thống NSA
Kissinger gửi Tổng thống Nixon.
Washington, ngày 27 tháng 2 năm 1973.
CHỦ ĐỀ
Chuyến công du châu Á của tôi
Chuyến đi của tôi tới Bangkok, Viêng Chăn, Hà Nội,
Bắc Kinh và Tokyo đã diễn ra vào thời điểm thích hợp.
Chúng tôi vừa hoàn tất một thỏa thuận về vấn đề Việt
Nam: Tôi đã có thể khẳng định với cả đồng minh lẫn đối phương rằng quý vị sẽ
kiên quyết yêu cầu thực thi nghiêm túc Hiệp định, duy trì lực lượng
trong khu vực để ngăn chặn các hành vi vi phạm, đồng thời gắn việc viện trợ
kinh tế quan trọng với sự tuân thủ thỏa thuận.
Cuộc chiến vẫn tiếp diễn tại Lào và
Campuchia:
Tôi đã nhấn mạnh sự cần thiết phải sớm đạt được lệnh
ngừng bắn và việc rút quân của miền Bắc Việt Nam. Các cuộc thảo luận về Lào
đã góp phần thúc đẩy lệnh ngừng bắn; trong khi đó, các cuộc thảo luận về Campuchia
có thể mở đường cho một tiến trình đàm phán, song sự tham gia của nhiều lực
lượng khác nhau khiến vấn đề này trở nên đặc biệt phức tạp.
Đây là sự khởi đầu nhiệm kỳ thứ hai của
các bạn:
Tôi đã bày tỏ quyết tâm duy trì vai trò lãnh đạo mạnh
mẽ trên thế giới trong bốn năm tới. Thông điệp này không chỉ trấn an bạn bè của
chúng ta mà còn là yếu tố then chốt trong mối quan hệ đang phát triển của chúng
ta với Bắc Kinh. Với Tầu cộng, chúng ta hiện đang bước vào một mối
quan hệ mới tích cực với sự mở rộng đáng kể các liên hệ song phương và hợp tác
ngầm trong cách tiếp cận toàn cầu của chúng ta. Với Bắc Việt Nam, chúng
ta có thể đã đặt nền móng cho mối quan hệ tốt đẹp hơn; ít nhất chúng ta đã làm
rõ rằng họ phải lựa chọn giữa kiềm chế, hòa giải và tái thiết một mặt, và lừa dối
và đối đầu mặt khác.
Sau đây là những điểm nổi bật của mỗi điểm dừng chân của
tôi.
[Phần thảo luận không liên quan đến Tầu cộng đã
bị nhân viên Hội đồng An ninh Quốc gia lược bỏ.]
Trung Quốc
Tôi đã có các cuộc thảo luận kéo dài hai
mươi giờ với Chu Ân Lai và gần hai giờ với Mao Trạch Đông,
bên cạnh một số giờ trao đổi thân mật với Chu Ân Lai và các nhà lãnh đạo
Tầu cộng khác. Tuân thủ khuôn khổ đã được xác lập rõ ràng từ chuyến
thăm của Ngài, các cuộc thảo luận này diễn ra vô cùng thẳng thắn và nồng ấm. Với
việc [Trang 204] vấn đề Việt Nam đã được giải quyết, sự đón tiếp
lần này nồng hậu và thuận lợi hơn bao giờ hết. Các cuộc trò chuyện cho thấy rõ
phía Tầu cộng rất quyết tâm thúc đẩy quan hệ giữa hai nước. Điều này
cũng được thể hiện ra bên ngoài qua vô số biểu hiện cụ thể: cuộc gặp của tôi với
Mao Trạch Đông được đưa tin nổi bật trên nửa trên trang nhất tờ *Nhân
dân Nhật báo*, và một bộ phim về chuyến thăm của chúng tôi được phát sóng suốt
mười hai phút trên đài truyền hình quốc gia. Lần đầu tiên, lực lượng bảo vệ đã
chào đón chúng tôi khi chúng tôi bước vào Đại lễ đường Nhân dân và Nhà
khách; máy bay của chúng tôi lăn bánh thẳng đến tận nhà ga, v.v.
Tôi sẽ gửi cho Ngài các bản ghi nhớ riêng về bầu không
khí cũng như nội dung các cuộc thảo luận thực chất tại Bắc Kinh.
Dưới đây là những kết luận chính.
Chúng ta đang ở trong một tình thế đặc biệt: ngoại trừ
Vương quốc Anh, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa có lẽ là quốc
gia có quan điểm về thế giới gần gũi với chúng ta nhất. Không một nhà
lãnh đạo thế giới nào khác có được tầm nhìn bao quát và trí tưởng tượng như Mao
Trạch Đông và Chu Ân Lai, hay có đủ năng lực và ý chí để theo đuổi một
chính sách dài hạn. Dù hệ tư tưởng và quan điểm lịch sử của hai bên có sự xung
đột, các yếu tố khách quan vẫn thúc đẩy sự hợp tác ngầm trong ít nhất vài năm tới.
Nếu mối đe dọa từ Liên Xô suy giảm và/hoặc Trung Quốc trở nên mạnh hơn
theo thời gian, họ có thể sẽ chuyển sang chính sách đối đầu với cùng một sự
kiên định tuyệt đối. Tuy nhiên, vào lúc này, họ cần chúng ta và lộ trình
của họ đã được xác định.
Bắc Kinh đã chọn con đường
bình thường hóa quan hệ chính nhờ vào sức mạnh của chúng ta. Chính việc khẳng định
vai trò toàn cầu đầy trách nhiệm của Hoa Kỳ, cùng với những hành động kiên quyết
khi cần thiết, đã thuyết phục được Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa rằng
Mỹ là một đối trọng hữu hiệu trước mối đe dọa từ Liên Xô. Quả thực, tình
thế đã thay đổi hoàn toàn so với thời điểm tháng 7 năm 1971. Trong chuyến thăm
đầu tiên tới Bắc Kinh, tôi đã phải nghe Thủ tướng Chu Ân Lai thuyết
giảng về việc Mỹ đang "vươn tay can thiệp" khắp thế giới chẳng khác
nào Liên Xô. Đúng là quan điểm của Tầu cộng khi đó đã thay
đổi: họ cho rằng chủ nghĩa đế quốc Mỹ về cơ bản đã lùi vào dĩ vãng, trong khi
chủ nghĩa đế quốc kiểu Liên Xô lại đang trỗi dậy mạnh mẽ. Tuy nhiên, trọng tâm
chú ý của Tầu cộng vẫn là việc Mỹ rút quân khỏi châu Á; họ
coi quan hệ quân sự Mỹ-Nhật là điều bất lợi; họ yêu cầu chúng ta rút
khỏi Triều Tiên; họ đặc biệt quan tâm đến vấn đề Đài Loan; hầu
như không đoái hoài gì đến châu Âu; và họ từng lo ngại rằng Mỹ có thể
thông đồng với Liên Xô, Nhật Bản và Ấn Độ để xâu xé Tầu cộng.
Chúng ta đã đi một
chặng đường rất dài. Bước ngoặt rõ ràng chính là những cuộc thảo luận của ông với
Mao Trạch Đông và Chu Ân Lai, khi ông in đậm dấu ấn cá nhân lên định hướng
của chúng ta. Những biểu hiện cụ thể về thế giới quan chung [Trang 205] đã lộ
rõ trong chuyến thăm của tôi vào tháng 6 sau đó – như ông hẳn còn nhớ – nhưng
cuộc chiến tranh Việt Nam vẫn kìm hãm các động thái của phía Tầu cộng.
Đến chuyến đi này thì mọi rào cản đã được dỡ bỏ. Mao và Chu đặc biệt bận
tâm về những ý đồ của Moscow. Khi vấn đề Việt Nam không còn là trở
ngại và tuổi tác đã cao, họ đã trò chuyện với sự thẳng thắn tuyệt đối cùng thái
độ vô cùng nồng hậu – điều được thể hiện rõ nét trong mọi khía cạnh của công
tác đón tiếp chúng tôi.
Quan điểm của họ
khác biệt rõ rệt so với thời điểm tháng 7 năm 1971. Thay vì bị chỉ trích vì sự
hiện diện toàn cầu của mình, chúng tôi lại bị phê bình vì đã không hành động đủ
mạnh mẽ để đối phó với áp lực từ phía Liên Xô. Mao Trạch Đông cho rằng lực
lượng của chúng tôi bị dàn trải quá mỏng. Chu Ân Lai phàn nàn rằng chúng
tôi hành động quá chậm chạp và thiếu quyết liệt tại các khu vực như Vịnh Ba
Tư, Nam Á và Ấn Độ Dương. Chẳng hạn, ông thúc giục chúng tôi viện trợ quân
sự cho Pakistan, hỗ trợ kinh tế cho Bangladesh, cũng như cải thiện
quan hệ với Sri Lanka (Ceylon) và Nepal, v.v., nhằm đối trọng với Moscow
và "tay sai" của họ là New Delhi. Tôi đã khẳng định với phía Tầu
cộng về quyết tâm của ngài trong việc duy trì một chính sách đối ngoại
mạnh mẽ, cũng như thiện chí của chúng tôi trong việc thực hiện một số bước đi cụ
thể mà ông ấy đã đề nghị.
Mao và Chu cũng thúc giục
chúng tôi hợp tác chặt chẽ hơn với Nhật Bản. Quan điểm của chúng tôi cho
rằng Hiệp ước An ninh Mỹ-Nhật đóng vai trò kìm hãm chủ nghĩa quân phiệt
Nhật Bản nay đã được chấp nhận. Tôi được khuyên nên dành nhiều hơn một
ngày để tham vấn các nhà lãnh đạo Nhật Bản. Tôi đã trả lời rằng chúng
tôi dự định duy trì mối quan hệ chặt chẽ với Tokyo và ủng hộ việc cải
thiện quan hệ Trung-Nhật.
Ngay cả đối với vấn
đề Đông Dương – nơi lập trường chính thức của hai bên tất yếu có sự khác
biệt – chúng ta vẫn có chung lợi ích trong việc duy trì các quốc gia độc lập
thay vì để Hà Nội thống trị với tư cách là tay sai của Liên Xô.
Tôi đã nhấn mạnh quan điểm chủ đạo này cũng như sự cần thiết phải kiềm chế từ
phía tất cả các bên. Chúng ta sẵn sàng bình thường hóa quan hệ với Hà Nội,
nhưng chỉ khi họ thực hiện đúng các nghĩa vụ của mình và sẵn sàng theo đuổi các
mục tiêu thông qua tiến trình chuyển biến chính trị. Tôi tin rằng Chu Ân Lai
hiểu rõ các yêu cầu của chúng ta về vấn đề này, và Bắc Kinh chắc chắn
không muốn thấy Hà Nội mạo hiểm gây ra một cuộc đối đầu mới với chúng
ta. Về việc Tầu cộng cần kiềm chế trong vấn đề chuyển giao khí
tài quân sự, Chu Ân Lai đã chỉ ra vai trò viện trợ áp đảo của Liên
Xô, song tôi cho rằng chúng ta có thể kỳ vọng Tầu cộng sẽ có
những bước điều chỉnh chừng mực hơn.
Tôi cũng nhấn mạnh
sự cần thiết phải sớm đạt được lệnh ngừng bắn tại Lào và tiến hành đàm
phán trực tiếp giữa các bên Campuchia. Về cơ bản, Tầu cộng vẫn
giữ thái độ không can thiệp. Tuy nhiên, Chu Ân Lai tỏ rõ mong muốn sớm
chấm dứt xung đột tại Lào và cam kết sẽ rút lực lượng phòng không cũng như các
đội thi công đường bộ của Tầu cộng về nước sau khi con đường hoàn
tất. Đối với vấn đề Campuchia, ông đã đưa ra vài nhận xét đầy vẻ hoài
nghi về Sihanouk. Mối quan hệ giữa họ rõ ràng đã trở nên lạnh nhạt, mặc
dù Chu Ân Lai vẫn đưa ra lời đề nghị mang tính thủ tục là tôi nên nói
chuyện với Sihanouk – một đề nghị mà tôi đã từ chối. Ông đồng ý xem xét
đề xuất của tôi về việc chính quyền Lon Nol đàm phán trực tiếp với đại
diện của Sihanouk, và chúng tôi đồng ý [Trang 206] sẽ tiếp tục thông tin
cho nhau về tình hình Campuchia thông qua kênh liên lạc tại New York.
Các cuộc thảo luận
của chúng tôi về Hội nghị Quốc tế đã không mang lại kết quả cụ thể và
cũng chẳng mấy khả quan. Tầu cộng sẽ hành động theo định hướng của
Hà Nội; nghĩa là họ ủng hộ một hội nghị ngắn gọn, mang tính hình thức và chung
chung, ít có tác động thực chất trong việc đảm bảo thỏa thuận về Việt Nam, đồng
thời né tránh đề cập đến vấn đề Lào và Campuchia.
Chu Ân Lai bày tỏ mong muốn
về một khu vực Đông Nam Á ổn định, bao gồm các quốc gia độc lập, nơi mà
việc tiến hành cách mạng là trách nhiệm của chính người dân các nước đó. Phía
Trung Quốc thậm chí không hề đưa ra dù chỉ là lời cam kết suông về việc ủng hộ
những nỗ lực này. Tại đây—cũng như ở những nơi khác trên thế giới—Bắc Kinh
coi trọng việc đối phó với các toan tính của Liên Xô và Ấn Độ hơn cả.
Chu không hề đả động
đến vấn đề Triều Tiên cho đến tận cuối các cuộc thảo luận của chúng tôi.
Ông ta chỉ đưa ra một đề nghị mang tính hình thức về việc Mỹ rút quân dần dần.
Hầu như không có cuộc thảo luận nào về Đài Loan, và nếu có thì cũng chỉ
là do tôi chủ động nêu ra. Khi tôi trình bày ý định của ngài về việc rút quân,
Chou tỏ ý coi nhẹ, cho rằng thời điểm rút quân là vấn đề mà họ không mấy bận
tâm.
Châu Âu hiện là mối quan
tâm lớn của Bắc Kinh. Một loạt các nhà lãnh đạo châu Âu đã đến thăm Tầu
cộng và Bộ trưởng Ngoại giao nước này cũng đang thực hiện chuyến công
du tại khu vực đó. Phía Trung Quốc lo ngại rằng châu Âu đang bị mê hoặc bởi những
ảo tưởng hòa bình do Liên Xô cổ xúy, và do đó sẽ không còn đóng vai trò
là một nhân tố trong thế cân bằng toàn cầu. Chou đã so sánh sự lớn mạnh về kinh
tế của châu Âu với sự yếu kém về mặt quân sự của khu vực này. Tóm lại, Trung Quốc
nhìn nhận tình trạng hòa hoãn giả tạo trong khu vực này là yếu tố giúp giải
phóng sườn phía Tây của Nga và "đẩy luồng nước độc hại của Liên Xô
sang phía Đông".
Tôi nhấn mạnh rằng
chúng tôi không hề ảo tưởng về những toan tính của Liên Xô tại châu Âu.
Chúng tôi sẽ cố gắng để Hội nghị An ninh châu Âu diễn ra ngắn gọn và
không mang lại kết quả thực chất nào. Chúng tôi sẽ tận dụng tiến trình MBFR
(Cắt giảm Lực lượng Chung và Cân bằng) để giúp các đồng minh nhận thức rõ về mối
đe dọa quân sự cũng như sự cần thiết phải luôn cảnh giác, đồng thời để hóa giải
áp lực từ Quốc hội Mỹ đòi rút quân đơn phương. Mọi đợt cắt giảm lực lượng theo
khuôn khổ MBFR sẽ không diễn ra trước năm 1975 và mức cắt giảm sẽ không
vượt quá 10–15%. Chúng tôi sẽ khuyến khích sự thống nhất về chính trị và an
ninh tại châu Âu. Ngoài ra, chúng tôi cũng hoan nghênh việc Tầu cộng giúp
giới lãnh đạo thiển cận của châu Âu "sáng mắt ra".
Cuối cùng, mặc dù
lên tiếng cảnh báo về các mối quan hệ của chúng ta với Liên Xô, Mao và Chu
vẫn thẳng thắn bác bỏ mọi nghi ngại về ý đồ của Mỹ đối với Tầu cộng,
đồng thời thúc giục tăng cường quan hệ giữa Mỹ và CHND Trung Hoa.
Như vậy, bên cạnh việc khuyến khích Mỹ duy trì sự hiện diện mạnh mẽ trên trường
quốc tế, họ cũng rất mong muốn đẩy mạnh quan hệ song phương trên mọi lĩnh vực.
Họ không chỉ chấp thuận đề nghị của chúng ta về việc mở văn phòng liên lạc của Mỹ
tại Bắc Kinh, mà còn đề xuất mở văn phòng tương ứng của họ tại Washington.
Các văn phòng phi ngoại giao này sẽ được thành lập vào tháng Năm. Mao và Chu
cũng thúc đẩy việc mở rộng giao thương giữa hai bên. Họ đã nhất trí triển khai
một chương trình trao đổi quy mô lớn, cụ thể và mang tính hai chiều trong các
lĩnh vực khoa học, văn hóa cùng nhiều lĩnh vực khác.
Họ nhấn mạnh sự cần
thiết phải tăng cường đi lại và việc học tiếng Anh. Những bước tiến tích cực
này [Trang 207] đã được phản ánh trong Thông cáo Chung của chúng tôi. Điển hình
là họ đã chấp nhận bản dự thảo của chúng tôi gần như nguyên văn; trong khi với
hầu hết các quốc gia khác, thường sẽ có ít nhiều sự mặc cả, ngay cả khi văn bản
đó nhìn chung đã có thể chấp nhận được. Ngoài ra, Chu Ân Lai còn thông
báo với tôi rằng hai phi công Mỹ bị bắt giữ khi đang thực hiện các nhiệm vụ
liên quan đến Việt Nam sẽ được trả tự do trong thời hạn 60 ngày theo quy
định của Hiệp định về Việt Nam; còn Downey, nhân viên CIA, sẽ được
thả vào giai đoạn sau của năm nay.
Trong bối cảnh đó,
những yếu tố sau đây là thiết yếu đối với chính sách của chúng ta đối với CHND
Trung Hoa:
—Chúng ta cần tiếp
tục duy trì sự cẩn trọng và chu đáo trong các hoạt động song phương. Việc chúng
ta thường xuyên thông báo cho Bắc Kinh về những diễn biến chính sách
quan trọng rõ ràng đã mang lại kết quả tích cực. Chúng ta đã thể hiện thiện chí
nhất quán trong việc cân nhắc quan điểm của CHND Trung Hoa và phối
hợp hành động song song bất cứ khi nào có thể. Cách tiếp cận này đã giúp củng cố
lòng tin của Bắc Kinh; nếu lơi lỏng vào lúc này, chúng ta sẽ làm xói mòn
tài sản quý giá đó.
—Chúng ta cần thể
chế hóa mối quan hệ này. Như đã trình bày ở trên, chuyến thăm này đã tạo ra những
bước tiến đáng kể theo hướng đó. Việc thiết lập các văn phòng liên lạc cùng sự
gia tăng mạnh mẽ về thương mại và giao lưu sẽ là minh chứng rõ nét cho mối quan
hệ ngày càng phát triển giữa hai bên—một thực tế mà các bên khác buộc phải tính
đến. Đồng thời, những bước đi này cũng giúp người dân hai nước dần làm quen với
một mối quan hệ toàn diện, qua đó đặt nền móng vững chắc để duy trì quan hệ
ngay cả khi ban lãnh đạo cao tuổi của Tầu cộng rời nhiệm sở và
khi một chính quyền mới của Mỹ lên nắm quyền sau bốn năm nữa.
—Chúng ta cần tiếp
tục đóng vai trò mạnh mẽ trên trường quốc tế, đặc biệt là tại châu Á. Một nước
Mỹ yếu kém hay thụ động sẽ chẳng mang lại lợi ích gì cho CHND Trung Hoa.
Mao và Chu rõ ràng đã rất ấn tượng trước các chính sách mạnh mẽ cũng như sự
sẵn sàng đưa ra những quyết định cứng rắn của ông bất chấp áp lực trong nước. Nếu
phía Tầu cộng thấy chúng ta quay vào bên trong hay đánh mất ý
chí, họ sẽ tìm kiếm những phương thức khác để đối phó với mối đe dọa từ "những
Sa hoàng mới". Khi đó, rất có thể họ sẽ quay sang chú trọng vào yếu tố
ý thức hệ.
—Chúng ta cần hết
sức thận trọng trong các chính sách đối với Moscow và New Delhi. Đây hiện
là hai mối đe dọa chính đối với Bắc Kinh; sau khi rơi vào tình trạng gần như bị
cô lập hoàn toàn cách đây vài năm, CHND Trung Hoa đã chọn cách bình thường
hóa quan hệ với chúng ta và Tokyo. Cả Mao Trạch Đông và Chu Ân Lai đều
bày tỏ sự nghi ngại rằng—dù có chủ ý hay không—chúng ta có thể góp phần gia
tăng sức ép lên Tầu cộng. Do đó, mặc dù không nên để chính sách đối
với Liên Xô và Ấn Độ bị tê liệt—và thực tế là chúng ta có những lợi ích
rất quan trọng cần giải quyết với Moscow—chúng ta vẫn cần hành động một
cách thận trọng, cân nhắc kỹ lưỡng và giữ cho phía Tầu cộng được
thông tin đầy đủ.
Sự đón tiếp và các
cuộc trao đổi trong chuyến đi này khiến tôi tin chắc rằng CHND Trung Hoa
đã xác định rõ lộ trình của mình: công khai hướng tới bình thường hóa quan hệ
và ngầm định vai trò như một đồng minh. Họ sẵn sàng hành động nhanh chóng—trong
bối cảnh mối đe dọa từ Liên Xô [Trang 208] đang gia tăng, Chiến tranh
Việt Nam đã kết thúc, và vấn đề tuổi tác đang đặt ra thách thức cho giới
lãnh đạo Tầu cộng. Nếu chúng ta tiến hành một cách thận trọng và
lưu tâm đến những yếu tố đã nêu trên, chúng ta sẽ mở ra một mối quan hệ
hoàn toàn mới, hứa hẹn sẽ duy trì xuyên suốt nhiệm kỳ thứ hai của Ngài.
1.
Nguồn: Cơ quan Lưu trữ Quốc gia, Tài liệu Tổng thống
Nixon, Hồ sơ NSC, Hồ sơ Văn phòng Kissinger, Hồ sơ Quốc gia, Viễn Đông, Hộp 98,
Chuyến thăm Trung Quốc của HAK, Biên bản thảo luận & Báo cáo (bản gốc),
tháng 2 năm 1973. Tuyệt mật; Nhạy cảm; Chỉ dành cho người có thẩm quyền trực tiếp
xem (Exclusively Eyes Only). Được gửi để thông tin. Không có dấu hiệu nào trên
bản ghi nhớ cho thấy Nixon đã xem tài liệu này.↩
2.
Xem
Tài liệu 18. Vào ngày 2 tháng 3, Kissinger cũng gửi cho Nixon một
bản ghi nhớ về "Bầu không khí trong chuyến thăm Bắc Kinh của tôi."
(Cơ quan Lưu trữ Quốc gia, Tài liệu Tổng thống Nixon, Hồ sơ NSC, Hồ sơ Văn
phòng Kissinger, Hộp 98, Hồ sơ Quốc gia, Viễn Đông, Chuyến thăm Tầu cộng của
HAK, Biên bản thảo luận & Báo cáo (bản gốc), tháng 2 năm 1973). Báo cáo của
Kissinger về cuộc gặp với Mao Trạch Đông vào ngày 24 tháng 2 cũng
nằm trong cùng nguồn tài liệu này.↩
3.
Xem
chú thích 2, Tài liệu 14.↩
Sources
https://history.state.gov/historicaldocuments/frus1969-76v18/sources
Abbreviations and Terms
https://history.state.gov/historicaldocuments/frus1969-76v18/terms
Persons
https://history.state.gov/historicaldocuments/frus1969-76v18/persons
China, 1973–1976
https://history.state.gov/historicaldocuments/frus1969-76v18/comp1
Kissinger’s Visits to Beijing and the Establishment of the
Liaison Offices, January 1973–May 1973 (Documents 1–34)
https://history.state.gov/historicaldocuments/frus1969-76v18/ch1
1.
Document 17
Foreign Relations of the United
States, 1969–1976, Volume XVIII, China, 1973–1976
17. Memorandum From the President’s
Assistant for National Security Affairs(Kissinger) to President Nixon1
Washington, February
27, 1973.
SUBJECT
My trip to Bangkok, Vientiane, Hanoi, Peking, and Tokyo was timely.
We have just concluded a Vietnam settlement: I was able to tell ally and
adversary alike that you will insist on strict implementation of the Agreement,
maintain forces in the region to deter violation, and key economic aid to
compliance.
The war continued in Laos and Cambodia: I stressed the need for early
ceasefires and North Vietnamese withdrawals. The conversations on Laos served
to hasten the ceasefire; the ones on Cambodia may lead to a negotiating
process, but the many forces at play make this problem especially difficult.
This is the start of your second term: I expressed your determination to
maintain a strong world leadership role the next four years. This message not
only reassured our friends but also remains the key element in our developing
relations with Peking. With the Chinese we are now entering into a positive new
relationship of greatly expanded bilateral contacts and tacit cooperation in
our global approach. With the North Vietnamese we may have laid the foundation
for better relations; we have at least made clear that they must choose between
restraint, reconciliation and reconstruction on the one hand and cheating and
confrontation on the other.
Following are the highlights of each of my stops.
[Omitted here is discussion unrelated to China that was excised by the
NSC staff.]
China
I had twenty hours of talks with Chou and almost two with Mao in addition
to several informal hours with Chou and other Chinese leaders. Following within
the framework which your trip clearly established, these talks were exceedingly
frank and cordial. With the [Page 204] Vietnam settlement
behind us, the reception was the warmest and easiest ever. The conversations
made clear that the Chinese are bent on accelerating our relationship. This was
reflected outwardly as well in innumerable ways. My meeting with Mao was splashed
across the top half of the People’s Daily and a film on our trip ran for twelve
minutes on national television. Guards saluted us for the first time as we
entered the Great Hall and our Guest House. Our plane taxied right up to the
terminal, etc., etc.
I will send you separate memoranda on the atmospherics and substantive
discussions in Peking.2 Following are the main conclusions.
We are now in the extraordinary situation that, with the exception of the
United Kingdom, the PRC might well be closest to us in its global perceptions.
No other world leaders have the sweep and imagination of Mao and Chou nor the
capacity and will to pursue a long range policy. Our ideologies and views of
history clash, but objective factors induce tacit cooperation for at least
several years. If the Soviet danger fades and/or China becomes stronger over a
period of time, the Chinese could follow an antagonistic policy with the same
single-mindedness. For now, however, they need us, and their course is set.
Peking has chosen normalization because of our strength. It is precisely
your assertion of a responsible American world role and taking strong measures
when necessary that has convinced the PRC that the U.S. is a useful
counterweight to the Soviet menace. Indeed, we have come full circle since July
1971. In my first trip to Peking I was treated to dissertations by Chou on our
“stretching out our hands” around the world like the Soviet Union. It is true
that Chinese perceptions had already evolved to the point that American
imperialism was largely in the past while the Soviet variety was in full bloom.
But the Chinese emphasis was nevertheless on American withdrawals from Asia;
the Japan-U.S. military ties were at a minimum unhelpful; we were told to get
out of Korea; there was considerable attention to Taiwan; there was almost no
interest in Europe; and the U.S. might be capable of colluding with the USSR,
Japan and India to carve up China.
We have come a very long way. The watershed clearly was your discussions
with Mao and Chou when you stamped your personal imprint on our course.
Substantial manifestation of our shared world view [Page 205] showed up in my
subsequent June visit, as you will recall, but the Vietnam war still inhibited
Chinese moves. On this trip the floodgates opened. Mao and Chou were obsessed
by Moscow’s intentions. With Vietnam out of the way as an obstacle and age
closing in, they spoke with complete candor and an extreme cordiality which was
reflected in every facet of our reception.
The contrast of their views with July 1971 was remarkable. Rather than
being scolded for our global presence we were scolded for not doing enough to
counter Soviet pressures. Mao said our forces were spread too thin. Chou
complained that we were too slow and too slack in such areas as the Persian
Gulf, South Asia and the Indian Ocean. For example, he urged us to give
military aid to Pakistan, grant economic aid to Bangladesh, improve relations
with Sri Lanka (Ceylon) and Nepal, etc. in order to oppose Moscow and its
agent, New Delhi. I assured the Chinese of your determination to maintain a
strong foreign policy and our willingness to undertake some of the specific
steps he recommended.
Mao and Chou also urged us in work more closely with Japan. Our view that
the U.S.-Japanese Security Treaty serves to brake Japanese militarism has now
been accepted. I was told that I should be spending more than one day
consulting with Japanese leaders. I responded that we intended to continue our
close relationship with Tokyo and favored improvement of Chinese-Japanese
relations.
Even on Indochina, where our formal positions inevitably differ, we share
a common interest in independent states rather than dominance by Hanoi as an
agent of the Soviet Union. I stressed this general theme and the need for
restraint by all parties. We were prepared to normalize relations with Hanoi
but only if it honored its obligations and was prepared to pursue its
objectives through political evolution. I think Chou clearly understands our
requirements in this regard, and Peking can have no interest in Hanoi’s risking
renewed confrontation with us. As for the need for Chinese restraint in
military shipments, Chou pointed to the much more dominant Soviet aid role, but
I think we can expect some Chinese moderation.
I also emphasized the need for an early ceasefire in Laos and direct
negotiations among the Cambodians. The Chinese approach remained essentially
hands-off. However, Chou clearly favored an early end to hostilities in Laos,
and promised them to pull out Chinese anti-aircraft and withdraw their
road-building teams when the road is completed. On Cambodia, he introduced some
cynical remarks about Sihanouk. There is a definite cooling off in their
relationship though Chou made a pro forma pitch for me to talk to Sihanouk
which I rejected. He agreed to study my suggestion that Lon Nol’s government
talk directly to Sihanouk’s representatives, and we agreed [Page 206] to keep each other
informed on Cambodia through our New York channel.
Our talks on the International Conference were inconclusive and not very
encouraging. the PRC will follow Hanoi’s lead which means they will favor a
brief, anodyne Conference which would do little concrete to guarantee the
Vietnam settlement and would avoid Laos and Cambodia.
Chou expressed their desire for a stable Southeast Asian region in
general made up of independent countries. It was up to the people of those
countries to bring about revolution. Not even lip service was paid to PRC
support of such efforts. Here—as elsewhere around the globe—Peking finds it
more important to counter Soviet and Indian designs.
Chou didn’t mention Korea until the very end of our discussions. He made
only a pro forma pitch for gradual U.S. withdrawal. There was virtually no
discussion of Taiwan and only then at my initiative. When I outlined your
intentions on troop withdrawals, Chou shrugged this off, saying the timing was
a matter of indifference to them.
Europe is now a major concern to Peking. A series of European leaders
have visited China and the PRC Foreign Minister is undertaking a tour there.
The Chinese are worried that Europe is being beguiled by the Soviet-sponsored
illusions of peace and will thus cease to be a factor in the global balance.
Chou contrasted Europe’s growing economic strength with its military weakness.
In short, the Chinese see a false détente in the region freeing the Russians’
Western flank and “pushing the ill waters of the Soviet Union eastward.”
I emphasized that we had no illusions about Soviet motives in Europe. We
would try to keep the European Security Conference brief and meaningless. We
would use MBFR to educate our allies about the military threat and need for
vigilance, as well as to fend off Congressional pressures for unilateral
American withdrawals. Any MBFR reductions would not be before 1975 and not
exceed 10–15%. We would encourage European political and security unity. And we
welcomed Chinese education of Europe’s short-sighted leadership.
Finally, Mao and Chou, though they sounded warnings about our dealings
with the Soviet Union, clearly dismissed any American designs on China and
urged closer U.S.-PRC relations. Thus, in addition to encouraging a vigorous
U.S. international presence, they were anxious to step up our bilateral
relationship in every field. They not only accepted our proposal for an
American liaison office in Peking, they proposed one of their own in
Washington. These non-diplomatic offices will be established by May. Mao and
Chou urged greater trade between us. They agreed to a large, specific, and
two-way program of exchanges in the scientific, cultural and other fields. They
pointed up the need for increased travel and the learning of English. These
positive [Page 207] steps were reflected
in our Joint Communiqué.3 Typically, they accepted our draft
almost verbatim; with most countries there would have been at least some
haggling, even if the document was generally acceptable. In addition, Chou
informed me that the two American pilots captured while on Vietnam-related
missions will be released within the 60-day period of the Vietnam Agreement;
and Downey, the CIA agent, will be set free the latter part of this year.
Against this background, the following elements are essential in our
policy toward the PRC:
- —We must
continue being meticulous in our bilateral dealings. Our practice of
keeping Peking informed of major policy developments has clearly paid off.
We have shown a consistent willingness to take PRC views into account and
act in parallel where possible. This approach has helped to gain Peking’s
confidence and to slacken it now would erode this precious commodity.
- —We need to
institutionalize our relationship. As explained above, this trip produced
significant advances in this respect. The liaison offices and accelerated
trade and exchanges will provide visible evidence of our growing ties
which others will have to take into account. They also serve to accustom
our two peoples to full-scale relations and lay a foundation that should
survive the departure of China’s aging leadership and a new American
Administration four years hence.
- —We must
continue to play a strong world role, especially in Asia. A weak or
passive America is of no use to the PRC. Mao and Chou have clearly been
impressed with your strong policies and willingness to take tough
decisions despite domestic pressures. If the Chinese see us turn inward or
lose our will, they will cast about for other ways to deal with the threat
of the “new czars.” In that case they might as well emphasize ideology.
- —We need to be
very careful in our policies toward Moscow and New Delhi. These are now
the two principal threats for Peking; faced with almost total isolation a
couple of years ago, the PRC has opted for normalization with us and
Tokyo. Mao and Chou both voiced suspicion that, whether or not by design,
we could contribute to pressures on China. Therefore while we should not
be paralyzed in our Soviet and India policies—and indeed with Moscow we
have very important business—we will need to be deliberate and keep the
PRC informed.
Our reception and conversations on this trip convince me that the PRC has
firmly set its course: explicitly toward normalization and tacitly as ally.
They are ready to move quickly—with the Soviet threat [Page 208] growing, the Vietnam
war over, and age crowding the Chinese leadership. If we proceed carefully and
observe elements such as those listed above, we are now launched on a totally
new relationship that should last through your second Administration.
1. Source: National
Archives, Nixon Presidential Materials, NSC Files, Kissinger Office Files,
Country Files, Far East, Box 98, HAK China Trip, Memcons & Reports
(originals), February 1973. Top Secret; Sensitive; Exclusively Eyes Only. Sent
for information. There are no markings on the memorandum indicating that Nixon
saw it.↩
2. See Document 18. On March 2, Kissinger also sent
Nixon a memorandum on the “Atmospherics of My Trip to Peking.” (National
Archives, Nixon Presidential Materials, NSC Files, Kissinger Office Files, Box
98, Country Files, Far East, HAK China Trip, Memcons & Reports (originals),
February 1973) Kissinger’s report on his meeting with Mao, February 24, is also
ibid.↩
3. See footnote 2, Document 14.↩
https://history.state.gov/historicaldocuments/frus1969-76v18/d17
https://history.state.gov/historicaldocuments/frus1969-76v18/pg_204
https://history.state.gov/historicaldocuments/frus1969-76v18/pg_205
https://history.state.gov/historicaldocuments/frus1969-76v18/pg_206
https://history.state.gov/historicaldocuments/frus1969-76v18/pg_207
https://history.state.gov/historicaldocuments/frus1969-76v18/pg_208
https://history.state.gov/historicaldocuments/frus1969-76v18/d14fn2
Thân thế (các) nhân vật
Chou En-lai, (Zhou Enlai)
Premier
of the People’s Republic of China; member, Standing Committee of the Chinese
Communist Party’s Political Bureau
https://en.wikipedia.org/wiki/Zhou_Enlai
https://en.wikipedia.org/wiki/Premier_of_the_People%27s_Republic_of_China
https://en.wikipedia.org/wiki/Minister_of_Foreign_Affairs_of_the_People%27s_Republic_of_China
https://en.wikipedia.org/wiki/Vice_Chairman_of_the_Chinese_Communist_Party
https://en.wikipedia.org/wiki/Vice_Chairman_of_the_Chinese_Communist_Party
https://en.wikipedia.org/wiki/Chairman_of_the_Chinese_People%27s_Political_Consultative_Conference
https://history.state.gov/historicaldocuments/frus1969-76v17/d139
https://digitalarchive.wilsoncenter.org/document/memorandum-conversation-between-mao-zedong-zhou-enlai-and-henry-kissinger
https://digitalarchive.wilsoncenter.org/document/zhou-enlai-talking-ho-chi-minh
https://digitalarchive.wilsoncenter.org/search?f[0]=topics:86538&fo[0]=86538
https://digitalarchive.wilsoncenter.org/search?search_api_fulltext=&items_per_page=100&sort_bef_combine=created_DESC&f%5B0%5D=topics%3A86538&fo%5B0%5D=86538
https://digitalarchive.wilsoncenter.org/search?search_api_fulltext=&items_per_page=100&sort_bef_combine=created_DESC&f%5B0%5D=topics%3A86538&fo%5B0%5D=86538&page=1
https://digitalarchive.wilsoncenter.org/search?search_api_fulltext=&items_per_page=100&sort_bef_combine=created_DESC&f%5B0%5D=topics%3A86538&fo%5B0%5D=86538&page=2
Tài liệu
Chu Ân Lai yêu
cầu Hoa Kỳ loại bỏ Tổng Thống Nguyễn Văn Thiệu và dùng Dương Văn Minh để lật
đổ hai nền Đệ I và Đệ II VNCH.
https://digitalarchive.wilsoncenter.org/search?search_api_fulltext=&items_per_page=100&sort_bef_combine=created_DESC&f%5B0%5D=people%3A84942&fo%5B0%5D=84942
https://digitalarchive.wilsoncenter.org/document/discussion-between-zhou-enlai-and-le-duc-tho
https://digitalarchive.wilsoncenter.org/document/89367/download
Henry A Kissinger
Assistant to the President for National Security Affairs until
November 3, 1975; also Secretary of State from September 21, 1973
https://www.theguardian.com/world/2023/may/20/bilderberg-meeting-group-lisbon-kissinger
https://www.theguardian.com/world/bilderberg
https://history.state.gov/historicaldocuments/frus1969-76ve13/summary
https://china.usc.edu/getting-beijing-henry-kissingers-secret-1971-trip
https://china.usc.edu/sites/default/files/styles/article_node_featured/public/article/featured-image/kissinger-zhou-sm_0.jpg?itok=qDjPx2_m
https://china.usc.edu/catalog/documents/us-china
http://www.archives.gov/press/press-releases/2001/nr01-47.html
https://china.usc.edu/talking-points-july-22-august-3-2011
https://china.usc.edu/getting-beijing-henry-kissingers-secret-1971-trip#meetings
https://china.usc.edu/getting-beijing-henry-kissingers-secret-1971-trip#nixon-announcement
https://china.usc.edu/getting-beijing-henry-kissingers-secret-1971-trip#chinese-accept
https://china.usc.edu/getting-beijing-henry-kissingers-secret-1971-trip#signals
https://china.usc.edu/getting-beijing-henry-kissingers-secret-1971-trip#the_aim
http://www.foreignaffairs.com/articles/23927/richard-m-nixon/asia-after-viet-nam
https://history.state.gov/historicaldocuments/frus1969-76v17/d4
https://history.state.gov/historicaldocuments/frus1969-76v17/d12
https://history.state.gov/historicaldocuments/frus1969-76v17/d13
https://history.state.gov/historicaldocuments/frus1969-76v17/d141
https://2001-2009.state.gov/documents/organization/100324.pdf
https://en.wikipedia.org/wiki/Henry_Kissinger_and_the_Vietnam_War
Lesson in Vietnam from
Kissinger to Nixon: “when we made it “our war” we would not let
the South Vietnamese fight it; when it again became “their war”, we would not
help them fight it.”
(We
also had trouble with excesses here: when we
made it “our war” we would not let the South Vietnamese fight it; when it again
became “their war,” we would not help them fight it. Ironically, we
prepared the South Vietnamese for main force warfare after 1954 (anticipating another Korean-type attack), and they faced a political war; they had prepared
themselves for political warfare after 1973 only to be faced with a main force
invasion 20 years after it had been expected.)
https://history.state.gov/historicaldocuments/frus1969-76v10/d280
Lesson of Vietnam May 12 1975 by Henry A. Kissinger
https://www.fordlibrarymuseum.gov/library/exhibits/vietnam/032400091-002.pdf
https://thebattleofkontum.com/extras/kissinger.html
“Richard M. Nixon and Kissinger on 3 August 1972,” Conversation 760-006,
Presidential Recordings Digital Edition [Fatal Politics, ed. Ken Huges]
(Charlottesville: University of Virginia Press, 2014-). URL:https://prde.upress.virginia.edu/conversations/4006748
https://player.vimeo.com/video/889937807?h=e44572c8f3&color=e57200&title=0&byline=0&portrait=0
https://millercenter.org/the-presidency/educational-resources/nixon-kissinger-and-the-decent-interval
https://player.vimeo.com/video/889937807?h=e44572c8f3&color=e57200&title=0&byline=0&portrait=0
Discover the Truth at:
http://www.theblackvault.com
https://www.theblackvault.com/documentarchive/the-cias-vietnam-document-cd-rom/
The secret life of Henry
Kissinger minutes of a 1975 meeting with Lawrence Eagleburger
https://etan.org/news/kissinger/secret.htm
Henry Kissinger and the Truth About Negotiations In Vietnam
https://www.youtube.com/watch?v=Z5fxxKVfX5g
Henry Kissinger - Secrets of a superpower | DW Documentary
https://www.youtube.com/watch?v=bWVMTKeAwlA
The Untold Truth of Henry Kissinger
https://www.youtube.com/watch?v=0iheZdvWdbI&t=1s
Was Henry Kissinger a War Criminal?
https://www.youtube.com/watch?v=COqq7862wcU&t=25s
Lon Nol,
General, Cambodian
Prime Minister and Minister of National Defense, June 1969; led coup that
deposed Prince Norodom Sihanouk in March 1970; Prime Minister and Minister of
National Defense after March 18, 1970; President of Khmer Republic from 1972
until 1975
Nixon Richard M.,
Vice President of the United States
https://www.history.com/topics/us-presidents/richard-m-nixon
https://www.britannica.com/event/Watergate-Scandal
https://soundcloud.com/the-miller-center-at-uva/14-nov-68-lbj-and-nixon
https://en.wikipedia.org/wiki/Richard_Nixon
https://soundcloud.com/the-miller-center-at-uva/sets/14-november-1968-president-lyndon-johnson-and-president-elect-richard-nixon
https://soundcloud.com/the-miller-center-at-uva
https://www.britannica.com/event/Vietnam-War
https://en.wikipedia.org/wiki/Richard_Nixon
https://www.smithsonianmag.com/smart-news/notes-indicate-nixon-interfered-1968-peace-talks-180961627/
https://th-thumbnailer.cdn-si-edu.com/26l17xNsW8a8pOyGibbKE-32dgE=/1000x750/filters:no_upscale()/https://tf-cmsv2-smithsonianmag-media.s3.amazonaws.com/filer/f4/cb/f4cb92c9-4131-4e0f-ae4a-307144393214/nixoncampaigns.jpg
http://www.pbs.org/wgbh/amex/honor/peopleevents/e_paris.html
https://www.britannica.com/event/Vietnam-War
http://www.smithsonianmag.com/smart-news/nixon-prolonged-vietnam-war-for-political-gainand-johnson-knew-about-it-newly-unclassified-tapes-suggest-3595441/
http://www.nytimes.com/2016/12/31/opinion/sunday/nixons-vietnam-treachery.html
http://www.nytimes.com/interactive/2016/12/31/opinion/sunday/haldeman-notes.html
http://www.bbc.com/news/magazine-21768668
https://www.nixonlibrary.gov/index.php
https://history.state.gov/historicaldocuments/frus1964-68v07/ch5
http://www.realclearpolitics.com/articles/2015/08/09/dont_blame_nixon_for_scuttled_peace_overture_127667.html
https://www.lovethetruth.com/books/13_bloodlines/bundy.htm
https://www.lovethetruth.com/books/13_bloodlines/toc.htm
Nixon, Richard M.,
President of the United States
https://2001-2009.state.gov/documents/organization/100324.pdf
https://www.history.com/topics/us-presidents/richard-m-nixon
https://www.britannica.com/event/Watergate-Scandal
https://soundcloud.com/the-miller-center-at-uva/14-nov-68-lbj-and-nixon
https://en.wikipedia.org/wiki/Richard_Nixon
https://soundcloud.com/the-miller-center-at-uva/sets/14-november-1968-president-lyndon-johnson-and-president-elect-richard-nixon
https://soundcloud.com/the-miller-center-at-uva
https://www.britannica.com/event/Vietnam-War
https://en.wikipedia.org/wiki/Richard_Nixon
https://www.smithsonianmag.com/smart-news/notes-indicate-nixon-interfered-1968-peace-talks-180961627/
https://th-thumbnailer.cdn-si-edu.com/26l17xNsW8a8pOyGibbKE-32dgE=/1000x750/filters:no_upscale()/https://tf-cmsv2-smithsonianmag-media.s3.amazonaws.com/filer/f4/cb/f4cb92c9-4131-4e0f-ae4a-307144393214/nixoncampaigns.jpg
http://www.pbs.org/wgbh/amex/honor/peopleevents/e_paris.html
https://www.britannica.com/event/Vietnam-War
http://www.smithsonianmag.com/smart-news/nixon-prolonged-vietnam-war-for-political-gainand-johnson-knew-about-it-newly-unclassified-tapes-suggest-3595441/
http://www.nytimes.com/2016/12/31/opinion/sunday/nixons-vietnam-treachery.html
http://www.nytimes.com/interactive/2016/12/31/opinion/sunday/haldeman-notes.html
http://www.bbc.com/news/magazine-21768668
https://www.nixonlibrary.gov/index.php
https://history.state.gov/historicaldocuments/frus1964-68v07/ch5
http://www.realclearpolitics.com/articles/2015/08/09/dont_blame_nixon_for_scuttled_peace_overture_127667.html
https://www.lovethetruth.com/books/13_bloodlines/bundy.htm
https://www.lovethetruth.com/books/13_bloodlines/toc.htm
Nixon
had a Trip to China from February 21 to 28 1972,
https://www.nixonlibrary.gov/nixons-trip-china
http://www.presidentialtimeline.org/
https://www.nixonlibrary.gov/sites/default/files/virtuallibrary/tapeexcerpts/china-656-10a.pdf
https://www.nixonlibrary.gov/sites/default/files/virtuallibrary/tapeexcerpts/china-656-10b.pdf
https://www.nixonlibrary.gov/sites/default/files/virtuallibrary/tapeexcerpts/china-92-1a.pdf
https://www.nixonlibrary.gov/sites/default/files/virtuallibrary/tapeexcerpts/china-92-1b.pdf
https://www.nixonlibrary.gov/sites/default/files/virtuallibrary/tapeexcerpts/china-21-56.pdf
https://www.nixonlibrary.gov/sites/default/files/virtuallibrary/tapeexcerpts/china-656-10a.mp3
https://www.nixonlibrary.gov/sites/default/files/virtuallibrary/tapeexcerpts/china-656-10b.mp3
https://www.nixonlibrary.gov/sites/default/files/virtuallibrary/tapeexcerpts/china-92-1a.mp3
https://www.nixonlibrary.gov/sites/default/files/virtuallibrary/tapeexcerpts/china-92-1b.mp3
https://www.nixonlibrary.gov/sites/default/files/virtuallibrary/tapeexcerpts/china-21-56.mp3
https://nsarchive.gwu.edu/briefing-book/nuclear-vault-vietnam/2023-03-24/movement-and-madman
The Vietnam War Johnson
and Nixon Administrations Videos
March 2, 2016 Last
Aired May 5, 2016
Reflections on Richard Nixon
https://www.c-span.org/program/the-presidency/reflections-on-richard-nixon/431130
July 16, 1973 Last
Aired July 22, 2013
Senate Watergate Committee Testimony
https://www.c-span.org/program/vignette/senate-watergate-committee-testimony/316346
April 26, 2016 Last Aired June 5, 2016
Vietnam War Commander in Chief
https://www.c-span.org/program/american-history-tv/vietnam-war-commanders-in-chief/439971
June 12, 2008 Last
Aired July 22, 2013
Alexander Butterfield Oral History Interview, Part 2
https://www.c-span.org/program/american-history-tv/alexander-butterfield-oral-history-interview-part-2/258425
June 12, 2008 Last
Aired July 15, 2013
Alexander Butterfield Oral History Interview, Part 1
https://www.c-span.org/program/american-history-tv/alexander-butterfield-oral-history-interview-part-1/257651
January 27, 2012
Last Aired June 11, 2012
President Nixon's Secret White House Tapes
https://www.c-span.org/program/american-history-tv/president-nixons-secret-white-house-tapes/277123
July 25, 1994 Last
Aired June 20, 2008
Watergate: Corruption of American Politics
https://www.c-span.org/program/public-affairs-event/watergate-corruption-of-american-politics/119480
February 16, 2003
Last Aired December 25, 2003
Presidential Tapes: Taping Systems History
https://www.c-span.org/program/public-affairs-event/presidential-tapes-taping-systems-history/122572
Alexander
Butterfield: The 60 Minutes Watergate Interview (1975)
https://www.youtube.com/watch?v=ss9AkLUmM4g
Watergate Hearing:
Alexander Butterfield Testimony
https://www.c-span.org/clip/congress-investigates/watergate-hearing-alexander-butterfield-testimony/5118203
Alexander
Butterfield Was ‘Worried To Death’ Testifying Against Nixon
https://www.youtube.com/watch?v=c52oIe3Gj6w
How Nixon’s Invasion
of Cambodia Triggered a Check on Presidential Power
Vietnam War Cambodia
and Laos
https://www.history.com/articles/nixon-war-powers-act-vietnam-war-cambodia
Nixon's Vietnam Visit 1965, Rare Film Unearthed
https://www.youtube.com/watch?v=RaTi8OEpINI
Nixon on LBJ and Vietnam: Where Did It All Go Wrong?
https://www.youtube.com/watch?v=-n-4o3vOYD4
1969 July 30_Tổng Thống Hoa Kỳ 🇺🇸 Richard M. Nixon Thăm Việt Nam Cộng Hoà.
https://www.youtube.com/watch?v=ZRp4v6M6YJw&t=19s
Sihanouk, Prince Norodom,
Norodom Sihanouk,
King of Cambodia to March 1955, thereafter
Prince of Cambodia; Prime Minister and Foreign Minister, October 1955–January
1956; Prime Minister, Foreign Minister, and Minister of the Interior,
March–April 1956; Prime Minister, September–October 1956; Prime Minister,
Foreign Minister, Minister of Plans, and Minister of the Interior, April–July
1957
Cambodian Head of State until March 1970;
thereafter, leader of Cambodian Government in exile in Beijing
Prince, Head of State of Cambodia until March
18, 1970; thereafter, leader of the Cambodian government-in-exile in Beijing
(GRUNK)
4/11/75 - Phnom Penh Evacuation
/https:/tf-cmsv2-smithsonianmag-media.s3.amazonaws.com/filer/f4/cb/f4cb92c9-4131-4e0f-ae4a-307144393214/nixoncampaigns.jpg){kind=link}