20260111 CDTL 20 July 1954 Biên bản hội đàm giữa Chu Ân Lai và Bộ trưởng Ngoại giao Campuchia Tep Phan (Tóm tắt)
July 20 1954 Minutes of Conversation between Zhou Enlai and Cambodian Foreign Minister Tep Phan Summary)
https://digitalarchive.wilsoncenter.org/document/87673/download
Google Translated
Ngày 20 tháng 7 năm 1954
Biên bản hội đàm giữa Chu Ân Lai và Bộ trưởng Ngoại giao Campuchia Tep Phan (Tóm tắt)
Thời gian: 20 tháng 7 năm 1954, từ 11:00 sáng đến 12:45 trưa
Địa điểm: Dinh Thủ tướng Chu Ân Lai
[Thành phần tham dự] phía Trung Quốc: Chu Ân Lai, Trần Định Mẫn (phiên dịch và ghi chép)
[Thành phần tham dự] phía Campuchia: Tep Phan, [Trưởng đoàn quân sự Campuchia tại Hội nghị Geneva, Nhiek] Tioulong, [phái viên riêng của Quốc vương Campuchia] Sam Sary, Thao Lenam.
Chu Ân Lai: Chúng tôi đã gần hoàn tất các văn kiện làm việc, ngoại trừ một số vấn đề liên quan đến vấn đề Campuchia. Chúng tôi sẽ nỗ lực hơn nữa và hy vọng có thể đạt được thỏa thuận đồng thời [với các thỏa thuận khác] tại cuộc họp hôm nay. Tôi đã đọc hai văn bản liên quan đến Campuchia: một văn bản [ban hành ngày] 16 tháng 7, văn bản còn lại [ban hành ngày] 19 tháng 7. Chúng tôi đã thảo luận về văn bản dài hơn, nhưng vẫn chưa thảo luận chi tiết về văn bản ngắn hơn.
Tep Phan: Chúng tôi vẫn chưa đọc văn bản ngày 19 tháng 7. Chúng tôi đã nhận được một đề nghị mới từ phía Việt Minh vào tối Chủ nhật [ngày 18 tháng 7]. Quan điểm của chúng tôi vẫn còn khác biệt về các vấn đề chính trị và một số vấn đề quân sự.
Chu Ân Lai: Chúng tôi cũng có điểm chung. Chúng tôi có thể thảo luận về những khác biệt này.
Tioulong: Chúng tôi khó có thể chấp nhận một số đề nghị từ phía Việt Minh. Hiện tại, chúng tôi đã chuẩn bị một tuyên bố chung cho hội nghị. Chúng tôi cũng có một tuyên bố đơn phương để phái đoàn Campuchia trình bày tại hội nghị. Một số điểm chúng tôi đã đề cập trong tuyên bố đơn phương cũng có thể được đưa vào tuyên bố chung. Cũng có một số khác biệt về vấn đề quân sự. Chúng tôi vẫn chưa trao đổi ý kiến với phái đoàn Việt Minh. Tôi đã muốn gặp phái đoàn Việt Minh hôm qua nhưng không thể gặp vì họ rất bận. Tôi hy vọng hôm nay tôi có thể gặp họ. Như phái đoàn Campuchia đã tuyên bố trong tuyên bố đơn phương trình bày tại hội nghị, chúng tôi sẽ không phân biệt đối xử với người Việt Minh tại Campuchia. Họ sẽ được hưởng các quyền và tự do như những công dân Campuchia khác. Chúng tôi chắc chắn sẽ không phân biệt đối xử với họ. Chúng tôi sẽ không trả thù họ hoặc gia đình họ. Sau khi họ trở về cuộc sống dân sự, họ có thể được các tổ chức hành chính tuyển dụng với các điều kiện tương tự như những công dân khác.
Chúng tôi cũng muốn trao đổi với ngài về vấn đề nhân sự [quân sự]. Sau khi hòa bình được lập lại, họ có thể vào các học viện quân sự, học viện quân sự và trường huấn luyện quân sự.
Về vấn đề nhân sự quân sự nước ngoài, [chúng tôi tin rằng vấn đề này] cần được phân biệt với [các vấn đề quân sự khác]. Có quân nhân chiến đấu người Pháp ở Campuchia; cũng có các kỹ thuật viên và chuyên gia ở đây, và họ không phải là binh lính.
Chúng tôi chấp nhận các điều khoản của tuyên bố chung khẳng định rằng không nên có quân nhân chiến đấu ở Campuchia; tuy nhiên, chúng tôi nên được phép giữ các kỹ thuật viên và chuyên gia nước ngoài ở đó. Số lượng [những người như vậy] sẽ không quá nhiều.
Ngoài ra, còn có [một sự khác biệt] liên quan đến vấn đề đưa vũ khí và trang bị vào. Chúng tôi đã nói về điều đó lần trước. Với điều kiện chúng tôi không đe dọa các nước láng giềng, chúng tôi muốn được phép đưa vào một số lượng vũ khí và trang bị nhất định vì lý do an ninh của chính chúng tôi. Quân đội của chúng tôi đang trong quá trình củng cố. Điều này là để bảo vệ an ninh quốc gia của chúng tôi.
Bây giờ tôi muốn nói về những khác biệt khác [giữa người Việt Nam và chúng tôi]:
Trước hết, Việt Minh đề nghị thời hạn sáu tháng để rút quân. Thời hạn này quá dài. Theo ước tính của phía chúng tôi, chỉ mất một tháng để rút quân và các lực lượng Việt Minh khỏi Campuchia.
Chu Ân Lai: Các khu vực quá phân tán. Việc rút quân gặp một số khó khăn.
Tiêu Long: Nhưng sáu tháng vẫn là quá dài. Có một đề nghị khác mà chúng tôi không thể chấp nhận: Việt Minh đề nghị những người vốn không phải công dân Campuchia nên được trang bị vũ khí cho đến khi tổng tuyển cử hoặc thậm chí cho đến khi Campuchia thống nhất.
Tep Phan: Việc chúng tôi giữ các lực lượng vũ trang này tập trung tại các địa phương là không hợp lý. Chúng tôi hy vọng rằng tất cả người dân Campuchia đều có thể tham gia vào đời sống cộng đồng dân tộc. Bất kể họ sinh ra và lớn lên ở Campuchia hay đến đây sau này. Hơn nữa, theo hiến pháp của chúng tôi, quân nhân không được phép tham gia tổng tuyển cử.
Chu Ân Lai: Tại sao vậy?
Tep Phan: Theo hiến pháp của chúng tôi, những người đang tại ngũ không có quyền tham gia bầu cử hoặc ứng cử.
Chu Ân Lai: Chẳng phải ông có chế độ nghĩa vụ quân sự sao?
Tep Phan: Có, chúng tôi có. Pháp và nhiều nước châu Âu đều có chế độ này.
Chu Ân Lai: Quân nhân Mỹ có thể tham gia bầu cử.
Tioulong: Cảnh sát Pháp có thể tham gia bầu cử. Ở nước tôi, quân nhân không được tham gia bầu cử; nhà sư cũng không được tham gia bầu cử.
Tep Phan: Có khoảng 60.000 nhà sư ở nước tôi. Không ai trong số họ tham gia bầu cử.
Chu Ân Lai: Tại sao?
Tep Phan: Bởi vì họ từ bỏ thế gian, xa lánh mọi việc thế gian. Họ không quan tâm đến chính trị. Những nhà sư mà tôi đang nói đến là những người mặc áo cà sa vàng. Ở nước tôi, ai cũng theo đạo Phật.
Tioulong: Còn một vấn đề nữa. Một số người cũng yêu cầu chúng tôi tuyên bố rằng chúng tôi sẽ không thiết lập căn cứ quân sự trên lãnh thổ của mình.
Tep Phan: Đất nước chúng tôi là một quốc gia độc lập. Chúng tôi cần có căn cứ quân sự và sân bay riêng cho mục đích phòng thủ.
Chu Ân Lai: Thật nực cười. Tất nhiên [các ông] không nên đặt ra những quy định khắt khe như thế này.
Tep Phan: Hoàn toàn là để tự vệ. Mọi người dân Campuchia đều tin tưởng vào nền độc lập của đất nước chúng tôi. Chúng tôi nên có quyền xây dựng căn cứ và sân bay riêng trên lãnh thổ của mình.
Chu Ân Lai: Các ông chắc chắn có thể xây dựng sân bay riêng.
Tioulong: Ngoài ra, đề nghị của Việt Minh đề nghị rằng chúng tôi nên rút quân hai km mỗi bên con đường mà họ sẽ rút quân. Chúng tôi cũng không thể chấp nhận điều đó, vì chiều rộng hai km kéo dài đến tận nơi chúng tôi sinh sống. Tuy nhiên, phía chúng tôi đã đồng ý bảo đảm an ninh cho họ khi Việt Minh rút quân. Chúng tôi cũng đang chuẩn bị cung cấp cho họ tất cả các tiện nghi và chúng tôi sẽ cung cấp các phương tiện vận chuyển như tàu hỏa, xe tải và tàu thủy trên đường sắt, đường bộ và đường biển. Chúng tôi sẵn sàng làm như vậy. Trên đây là những điểm khác biệt liên quan đến vấn đề quân sự mà tôi muốn chỉ ra.
Sam Sary: Có một sự khác biệt nữa liên quan đến chủng loại và số lượng quân nhân và vũ khí nhập khẩu vào Campuchia. [Mặc dù họ nói] sẽ thảo luận riêng, nhưng chúng tôi vẫn chưa rõ ràng. Chúng ta nên thảo luận vấn đề này với ai? Khi nào chúng ta nên thảo luận? Và chúng ta nên thảo luận ở đâu? Tôi tự hỏi liệu chúng ta có thể trình bày vấn đề này trong tuyên bố đơn phương của phái đoàn Campuchia về việc liệu chúng ta có được phép đưa vào một số lượng vũ khí và quân nhân nhất định cho nhu cầu bảo vệ lãnh thổ hay không.
[Đoạn văn bị Cục Lưu trữ Bộ Ngoại giao Trung Quốc cắt bỏ.]
Tioulong: [Thưa Thủ tướng,] quan điểm của chúng tôi về các vấn đề chung, thậm chí cả các vấn đề thực tế, có thể khá giống với [quan điểm của ngài] khi chúng tôi thảo luận với ngài. Tuy nhiên, chúng lại khác khi chúng tôi trao đổi với phía Việt Minh.
Cũng cần nghiên cứu cách chúng tôi thể hiện quan điểm của mình. [Ví dụ,] những vấn đề nào chúng tôi cần nêu trong tuyên bố chung của hội nghị, và những vấn đề nào chúng tôi có thể nêu trong tuyên bố đơn phương của phái đoàn chúng tôi.
Điều này được quy định tại Chương 3, Điều 5 của dự thảo hiệp định đình chiến Campuchia: sau khi hòa bình lập lại ở Campuchia, các thành phần không phải người Campuchia gốc có thể được tiếp nhận vào Quân đội Hoàng gia Campuchia hoặc lực lượng cảnh sát địa phương, hoặc có thể được giải ngũ theo nguyện vọng tự nguyện của họ. Sau khi giải ngũ và trở thành thường dân, họ có thể được tuyển dụng vào tất cả các tổ chức hành chính hoặc các tổ chức khác của Chính phủ Hoàng gia Campuchia.
Chu Ân Lai: Tôi đánh giá cao việc ông đã nêu chi tiết tất cả những khác biệt này.
Tioulong: Chúng tôi hoàn toàn có ý định nỗ lực hơn nữa để giúp đạt được thỏa thuận. Chúng tôi hy vọng rằng chúng tôi có thể sửa đổi các văn kiện. Hơn nữa, chúng tôi tin rằng cần phải cho các đối tác của chúng tôi hiểu rằng thỏa thuận nên được đạt được trên cơ sở bình đẳng.
Tôi cũng muốn thảo luận về đề nghị rằng chúng ta nên tập hợp các thành phần này lại với nhau chứ không nên giải giáp tạm thời. Tuy nhiên, nếu họ không vào học viện quân sự, họ sẽ không thể được cấp bậc quân hàm. Họ sẽ được đào tạo tại học viện quân sự và phải vượt qua các kỳ thi. Các quân nhân khác sẽ phản đối họ nếu những người này được bổ nhiệm vào các vị trí quân sự mà không được đào tạo quân sự và vượt qua các kỳ thi.
Tep Phan: Chúng tôi muốn có ý kiến của Thủ tướng về những vấn đề chúng tôi trình bày.
Chu Ân Lai: Tôi đánh giá cao những khác biệt mà ông đã trình bày. Tất cả chúng ta đều hy vọng có thể đạt được thỏa thuận tại cuộc họp hôm nay. Chúng ta không còn nhiều thời gian, vì vậy hãy cùng nhau nỗ lực. Tôi rất tiếc rằng các thỏa thuận về tất cả các vấn đề khác đã đạt được, ngoại trừ vấn đề Campuchia.
Điều chúng ta cần làm bây giờ là nỗ lực giải quyết những khác biệt. Chúng tôi tin rằng chúng ta có thể giải quyết được những khác biệt này. Tôi đã nhiều lần nói rằng các nguyên tắc cơ bản liên quan đến việc khôi phục hòa bình ở Campuchia là độc lập, không can thiệp của nước ngoài, thống nhất và toàn vẹn chủ quyền. Chúng tôi đã nói vào ngày 16 tháng 6 rằng chúng tôi đã kiên trì và ủng hộ lập luận như vậy. [Chúng tôi hy vọng rằng chúng tôi có thể] đạt được một giải pháp hợp lý, không xâm phạm chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ của Campuchia và sẽ giải quyết cả [các vấn đề] đối nội lẫn đối ngoại.
Lực lượng Tình nguyện Nhân dân Việt Minh [Đoạn văn đã bị Cục Lưu trữ Bộ Ngoại giao Trung Quốc cắt bỏ] chắc chắn sẽ rút quân. Về vấn đề thời gian rút quân và việc đi qua tuyến đường rút quân, nếu [ngài] nghĩ rằng thời gian quá dài, [chúng ta có thể yêu cầu họ] rút ngắn. [Tuy nhiên,] một tháng là quá ngắn. Sớm muộn gì họ cũng sẽ rút quân.
Về vấn đề an ninh của việc rút quân, các vấn đề của ủy ban liên hợp và giám sát quốc tế, và vấn đề phương tiện vận chuyển, [chúng tôi tin rằng] tất cả những vấn đề này đều có thể được giải quyết vì ngài đã nói rằng ngài sẵn sàng hợp tác.
Về vấn đề nội bộ, ngài nên phân loại tất cả binh lính ở Campuchia theo nguyện vọng của họ. Một số người trong số họ ban đầu sống ở đó và không muốn rời đi. Một số người trong số họ đến từ Nam Kỳ. Tuy nhiên, [ngài] không nên phân biệt đối xử với họ. Nếu một số người trong số họ hy vọng ở lại Campuchia, ngài chắc chắn không thể trục xuất họ. Tuy nhiên, họ nên tuân thủ luật pháp của Vương quốc.
Tioulong: Ý ngài là những phần tử tham gia phong trào kháng chiến? Những người nhập cảnh Campuchia từ Nam Kỳ cần phải có giấy thông hành. Chúng tôi kiểm tra tất cả những người nhập cảnh Campuchia từ nước ngoài. [Chỉ sau khi chúng tôi kiểm tra] liệu họ có trung thực và hành động đúng mực hay không, chúng tôi mới cho phép họ nhập cảnh. Chúng tôi đã thông báo cho phía Việt Nam về việc này.
Tep Phan: Họ chắc chắn có thể tự do lựa chọn rời khỏi hoặc ở lại Campuchia. Tuy nhiên, chúng tôi phải kiểm tra xem họ có trung thực hay không. Chỉ những người hành động đúng mực mới có thể ở lại đất nước chúng tôi. Chúng tôi không thể để những kẻ bất lương, kể cả những kẻ cướp, ở lại đất nước chúng tôi. Chúng tôi phải thực hiện các biện pháp cần thiết vì chúng tôi lo ngại cho an ninh quốc gia. Thưa Thủ tướng, liệu chúng tôi có thể tự quyết định các vấn đề nội bộ của mình không?
Chu Ân Lai: Chắc chắn ông có quyền giải quyết các vấn đề nội bộ của [ông]. Tuy nhiên, ông không nên trục xuất họ và tạo ra căng thẳng. Chính phủ Hoàng gia không nên bức hại những người muốn ở lại Campuchia và sẵn sàng tuân thủ luật pháp. [Chính phủ Hoàng gia] cũng không nên phân biệt đối xử với những người đã từng hợp tác với phía bên kia.
Tep Phan: Chúng tôi có hiến pháp và luật pháp riêng. Hiến pháp của chúng tôi là dân chủ.
Chu Ân Lai: Về lực lượng vũ trang Campuchia, trước tiên có thể tập hợp họ tại chỗ, sau đó giải quyết vấn đề bằng các giải pháp hòa bình và chính trị. Cố gắng hết sức để họ được tiếp nhận vào các cơ quan quân sự và hành chính. Như ngài vừa nói, họ có thể vào học viện quân sự hoặc có những lựa chọn khác tùy theo ý muốn. Về vấn đề chính trị, cần lưu ý ba điểm:
1. Không bức hại những người đã từng hợp tác với phía bên kia.
2. Sắp xếp công việc phù hợp cho họ.
3. Vì họ vẫn còn một số tổ chức chính trị, đảng phái và các nhóm khác, nên cần công nhận lập trường pháp lý của họ dựa trên hiến pháp. Có thể gặp gỡ và đàm phán với lãnh đạo các tổ chức chính trị địa phương.
Tep Phan: Chúng tôi vẫn luôn liên lạc với họ cho đến nay.
Chu Ân Lai: Có thể. Chỉ cần ngài giữ cánh cửa mở, ngài có thể đạt được thỏa thuận. Về các vấn đề chung của quân sự, không nên đưa quân đội và vũ khí mới từ nước ngoài vào, không thiết lập căn cứ quân sự nước ngoài hoặc tham gia các liên minh quân sự. Loại và số lượng vũ khí cần thiết được xác định là [để] tự vệ cho Campuchia không nằm trong giới hạn này.
Tep Phan: Từ "tự vệ" trong tiếng Pháp có thể được mô tả bằng hai từ. Một là tự vệ (autodefense), từ kia là defense a l'interieur du pays (phòng thủ trong nước). Chúng tôi thích từ thứ hai hơn vì từ đầu tiên là "tự vệ", cũng có thể được dịch là phòng thủ địa phương.
Chu Ân Lai: Tôi đồng ý với điều này.
Tioulong: Ông Phạm Văn Đồng cũng sử dụng từ tự vệ. Về việc cấm mang vũ khí vào, chúng tôi cũng không đồng ý với cách diễn giải của họ. Họ thậm chí còn bao gồm cả súng ngắn. Đồng thời, chúng ta cần thêm điều khoản "khi Campuchia không bị nước ngoài xâm lược hoặc bị nước ngoài đe dọa xâm lược" vào điều khoản [rằng Campuchia] "không được thiết lập căn cứ quân sự nước ngoài và tham gia các liên minh quân sự".
Chu Ân Lai: Chúng tôi có thể xem xét điều đó.
Tep Phan: Đất nước chúng tôi là một quốc gia độc lập. Chẳng lẽ chúng tôi không có quyền ký kết các hiệp định với nước ngoài sao?
Chu Ân Lai: Tất nhiên là được nếu ông ký một hiệp định thương mại.
Tep Phan: Thế nếu chúng tôi ký một hiệp định quân sự với Trung Quốc thì sao?
Chu Ân Lai: Trung Quốc chưa bao giờ ký bất kỳ hiệp định liên minh quân sự nào với bất kỳ quốc gia nào. Về việc quân nhân Pháp đang huấn luyện quân đội [Campuchia] thì sao?
Toulong: (Ngắt lời) Pháp hay nước ngoài?
Tep Phan: Không chỉ giới hạn ở Pháp. Về Pháp, chúng ta thì sao?
Tioulong: (Ngắt lời) Chúng tôi đã trải qua kinh nghiệm bị Pháp cai trị trong nhiều thập kỷ. Chúng tôi sẽ không quan tâm đến "viện trợ" của Pháp nữa.
Chu Ân Lai: Ông cũng không nên thân Mỹ.
Tep Phan: Chúng tôi sẽ không. Ngay cả ngài Tướng Walter Bedell Smith cũng đã nói rằng Hoa Kỳ không có ý định cung cấp viện trợ.
Chu Ân Lai: Smith có thể nói như vậy. Tuy nhiên, vẫn còn những người như Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân Hoa Kỳ Arthur W. Radford và Phó Tổng thống Richard Nixon trong chính phủ Hoa Kỳ.
Sam Sary: Chúng tôi vẫn có thể thiết lập hợp tác kỹ thuật với các nước như Ấn Độ và Trung Quốc.
Tep Phan: Tuy nhiên, chúng tôi thận trọng với Pháp.
Tioulong: Chúng tôi cũng thận trọng với sự hợp tác của các chuyên gia và kỹ thuật viên Pháp.
Chu Ân Lai: Gần đây, Pháp đã thay đổi thái độ.
Tep Phan: Chúng ta vẫn phải cân nhắc lại việc gia nhập Liên minh Pháp. Lần trước, khi thảo luận về việc soạn thảo văn kiện với phái đoàn Pháp, chúng tôi đã yêu cầu họ không thêm nội dung liên quan đến việc gia nhập Liên minh Pháp vào văn kiện.
Tep Phan: Cá nhân tôi đã gặp Thủ tướng ba lần. Tuy nhiên, tôi chưa bao giờ gặp Mendes-France.
Tep Phan: Chúng tôi không quan tâm đến việc gia nhập Liên minh Pháp [vì] chúng tôi không muốn bị họ cai trị nữa. Pháp chẳng tốt hơn gì Việt Minh.
Chu Ân Lai: Tuy nhiên, việc thân Mỹ còn tệ hơn. Trung Quốc có kinh nghiệm [trong việc đối phó với Mỹ]. Quan hệ Trung-Anh đã có lịch sử lâu dài. Hoa Kỳ là nước mới. Thái độ của Mỹ ban đầu khá ôn hòa. Tuy nhiên, thái độ đã thay đổi sau khi Hoa Kỳ loại trừ ảnh hưởng của Anh [khỏi Trung Quốc] sau Thế chiến II.
Tep Phan: Tôi hiểu điều đó.
Chu Ân Lai: Thật tốt khi ngài hiểu điều đó. Thời gian họp đang đến gần. Tôi hy vọng ngài có thể đạt được thỏa thuận với phái đoàn Việt Minh về những vấn đề này tại cuộc họp chiều nay. Chúng tôi cũng sẽ thúc đẩy phía Việt Minh để cuộc họp có thể thành công.
Tep Phan: Cảm ơn sự giúp đỡ của ngài rất nhiều. [Đoạn văn đã bị Cục Lưu trữ, Bộ Ngoại giao Trung Quốc cắt bỏ.]
Chu Ân Lai: Tôi chắc chắn rằng Việt Minh không có ý định như vậy. Chủ tịch Hồ Chí Minh đã khẳng định rõ ràng lập trường của Việt Minh khi tôi gặp ông ấy ở biên giới Quảng Tây lần này. Ông ấy hứa rằng Việt Minh sẽ không xâm lược bất kỳ nước nào vì xâm lược chắc chắn sẽ thất bại. Tôi nói sự thật với ngài vì chúng ta đều là họ hàng.
Tep Phan: Đúng vậy. Chúng ta cần bảo vệ nền độc lập của mình vì chúng ta muốn tồn tại. Tình hình của chúng ta rất khó khăn vì các nước láng giềng của chúng ta, chẳng hạn như Thái Lan và Việt Minh, đều là những nước lớn. Vì đất nước chúng ta là một nước nhỏ, chúng ta không có ý định tấn công nước khác và chỉ hy vọng rằng chúng ta có thể tồn tại. Hơn nữa, tôn giáo mà chúng ta tin theo không cho phép chúng ta tấn công người khác.
Chu Ân Lai: Tình hình của các ngài tương đối tốt. Hội nghị sẽ công bố một tuyên bố chung để đảm bảo [hiệp định đình chiến], và các ngài có sự ủng hộ của các nước tham gia Hội nghị Colombo [Ấn Độ, Ceylon, Pakistan, Indonesia, Miến Điện]. Tình hình tốt hơn nhiều so với [tình hình ở] Hàn Quốc.
Tioulong: Tôi hiểu điều này. Campuchia sẽ là một đất nước mới sau khi hòa bình được lập lại. Cũng như ở Trung Quốc, tất cả người dân [Campuchia] cần phải nỗ lực xây dựng [đất nước chúng ta]. Người Trung Quốc và người Campuchia cũng có quan hệ huyết thống. Ví dụ, bản thân tôi mang dòng máu Trung Quốc. Ông tôi là người Trung Quốc. Các ngài có thể nhận ra điều đó qua tên của tôi. Họ của tôi là Tioulong.
Chu Ân Lai: Rất tốt.
Tioulong: Nông dân chúng tôi trồng trọt [cây trồng] và thương nhân buôn bán. Tất cả chúng tôi đều hy vọng được sống trong hòa bình. Điều đó sẽ giúp nền kinh tế của chúng tôi phát triển. Hiện tại, chúng tôi đang khai hoang đất hoang để phát triển.
Chu Ân Lai: Tất cả chúng tôi đều mong muốn hòa bình. Nhân dân Trung Quốc cũng đang tiến hành phát triển hòa bình.
Tep Phan: Sự giúp đỡ mà chúng tôi nhận được từ ngài có thể đẩy nhanh việc đạt được thỏa thuận, và do đó sẽ giúp chúng tôi đạt được hòa bình và độc lập. Chúng tôi sẽ cần sự giúp đỡ của Trung Quốc ở mọi cấp độ trong tương lai.
Chu Ân Lai: Vâng. Chúng tôi cũng hoan nghênh ngài đến thăm Trung Quốc trong tương lai nếu có cơ hội.
Tep Phan: Chúng tôi rất mong muốn. Cảm ơn ngài.
Chu Ân Lai: Chúng tôi thậm chí sẽ có quan hệ ngoại giao trong tương lai.
Tep Phan: Vâng. (Đứng ở cửa và rời đi.)
Tep Phan: Chúng tôi đánh giá cao sự giúp đỡ của Thủ tướng. Chúng tôi hy vọng Campuchia sẽ trở thành một quốc gia độc lập, tự do và sẽ chung sống hòa bình với tất cả các nước láng giềng sau khi hòa bình được lập lại.
Chu Ân Lai: Tôi cũng hy vọng tình hữu nghị giữa nhân dân hai nước chúng ta sẽ được cải thiện.
Chu Ân Lai và Tep Phan thảo luận về đề nghị của Việt Minh về giải quyết xung đột. Phía Campuchia thảo luận các vấn đề mà họ đồng thuận với phía Việt Minh (rằng người Việt Minh sẽ không bị phân biệt đối xử tại Campuchia, sẽ không có quân nhân chiến đấu tại Campuchia, v.v.) và các vấn đề mà họ bất đồng quan điểm (vấn đề quân sự, thời gian biểu rút quân của Việt Minh, v.v.). Ông Chu bày tỏ hy vọng rằng những vấn đề này sẽ được giải quyết trong cuộc họp sắp tới với phía Việt Minh và ông sẽ làm mọi cách có thể để hỗ trợ giải quyết vấn đề.
Thông tin tài liệu
Nguồn
PRC FMA 206-Y0008. Được dịch bởi Gao Bei.
Lưu trữ gốc
Lưu trữ Bộ Ngoại giao Trung Quốc (PRC FMA)
Bản quyền
Chương trình Lịch sử và Chính sách Công cộng hoan nghênh việc sử dụng lại các tài liệu trong Kho lưu trữ kỹ thuật số cho mục đích nghiên cứu và giáo dục. Một số tài liệu có thể thuộc bản quyền, được giữ bởi chủ sở hữu bản quyền theo luật bản quyền của Hoa Kỳ và quốc tế. Khi có thể, chúng tôi đã liên hệ với chủ sở hữu bản quyền để xin phép sao chép tài liệu của họ.
Để hỏi về tình trạng bản quyền của tài liệu này hoặc yêu cầu cấp phép sử dụng cho mục đích thương mại, vui lòng liên hệ với Chương trình Lịch sử và Chính sách Công cộng tại HAPP@wilsoncenter.org.
Ngày bạch hóa
2011-11-20
Loại
Biên bản cuộc họp
Ngôn ngữ
Tiếng Trung Hoa
Mã số hồ sơ
111055
https://digitalarchive.wilsoncenter.org/document/87673/download
July 20, 1954
Minutes of Conversation between Zhou Enlai and Cambodian Foreign Minister Tep Phan (Summary)
Time: 20 July 1954, 11:00 a.m. to 12:45 p.m.
Place: Prime Minister Zhou Enlai's residence
[Attendees on] the Chinese side: Zhou Enlai, Chen Dingmin (interpreter and
recorder)
[Attendees on] the Cambodian side: Tep Phan, [Head of Cambodian military
delegation at the Geneva Conference, Nhiek] Tioulong, [personal delegate to the
King of Cambodia] Sam Sary, Thao Lenam.
Zhou Enlai:We have almost finished our working documents except for some
problems concerning the Cambodian issue. We will work harder on them and
hopefully we can reach an agreement at the same time [with the other
agreements] at today's meeting. I have already read two documents concerning
Cambodia: one was [issued on] 16 July, the other was [issued on] 19 July. We
have already discussed the longer document, but have not yet discussed the
shorter one in detail.
Tep Phan: We have not yet read the document of 19 July. We received a new
proposal from the Vietnamese side on Sunday evening [18 July]. Our opinions
still have differences regarding political issues and some on military issues
as well.
Zhou Enlai: We also have something in common. We can discuss the differences.
Tioulong: It is difficult for us to accept some of the suggestions from the
Vietnamese side. We have currently prepared a joint statement for the
conference. We also have a unilateral statement to be presented to the
conference by the Cambodian delegation. Some points we referred to in the
unilateral statement can also be included in the joint statement. There are
also some differences regarding military issues. We have not yet exchanged our
opinions with the Vietnamese delegation. I wanted to meet with the Vietnamese
delegation yesterday but was not able to do so since they were very busy. I
hope I can meet with them today. As the Cambodian delegation claimed in the
unilateral statement presented to the conference, we will not discriminate
against Vietnamese elements in Cambodia. They will enjoy the same rights and
freedoms as other Cambodian citizens. We definitely will not discriminate
against them. We will make no reprisals against either themselves or their families.
After they have returned to civilian life, they can be employed by
administrative organizations on the same terms as other citizens.
We would also like to talk with you about [military] personnel. After peace is
restored, they can enter military institutes, military academies, and military
training schools.
Regarding the issue of foreign military personnel, [we believe that this issue]
should be distinguished from [other military issues]. There are French
combatant personnel in Cambodia; there are also technicians and experts here,
and they are not soldiers.
We accept the provisions of the joint statement claiming that there should be
no combatant personnel in Cambodia; however, we should be allowed to keep
foreign technicians and experts there. The number [of such people] will not be
too many.
In addition, there is [a difference regarding] the issue of the introduction of
weapons and armaments. We have already talked about that last time. Under the
condition that we do not threaten our neighbors, we wish to be allowed to
introduce a certain number of weapons and armaments for our own security
reasons. Our troops are in the process of being consolidated. This is for the
protection of our own country's security.
Now I would like to talk about other differences [between the Vietnamese and
us]:
First of all, the Viet Minh suggested a six-month period for withdrawal. This
is too long. According to our side's estimate, it will only take one month to
withdraw the Viet Minh troops and elements from Cambodia.
Zhou Enlai: The areas are too spread out. There are some difficulties for them
to withdraw.
Tioulong: But six months is still too long. There is another suggestion that we
cannot accept: the Viet Minh suggested that people who were originally
non-Cambodian nationals should remain armed until the general elections or even
until the realization of the unification of Cambodia.
Tep Phan: It is unreasonable for us to keep these armed elements gathered in
local areas. We hope that all people in Cambodia can join the national
community life. It does not matter whether they originally grew up in Cambodia
or came here later. In addition, according to our constitution, [military]
personnel cannot participate in general elections.
Zhou Enlai: Why is that?
Tep Phan: According to our constitution, people on active service do not have
the right to participate in elections or to be elected either.
Zhou Enlai: Don't you have a system of military service?
Tep Phan: Yes, we do have one. France and many European countries all have this
system.
Zhou Enlai: American servicemen can participate in elections.
Tioulong: French police officers can participate in elections. In our country,
servicepersons cannot participate in elections; monks do not participate in
elections either.
Tep Phan: There are about 60,000 monks in our country. None of them participate
in elections.
Zhou Enlai: Why?
Tep Phan: Because they renounce the world, and stand aloof from worldly
affairs. They are not interested in politics. The monks I am talking about are
people who wear the yellow kasaya robe. In our country everyone is Buddhist.
Tioulong:There is another issue. Some people also ask us to declare that we
will not establish military bases within our own territory.
Tep Phan: Our country is an independent country. We need to have our own
military bases and airports for defensive purposes.
Zhou Enlai: This is ridiculous. Of course [you] should not make strict rules
like these.
Tep Phan: It is completely for self-defense. Every Cambodian believes in the
independence of our country. We should have the right to build our own bases
and airports within our own territory.
Zhou Enlai: You surely can build your own airports.
Tioulong: In addition, the Vietnamese proposal suggested that we should
withdraw our troops two kilometers from each side of the road along which they
are to withdraw their troops. We cannot accept that either, since the width of
two kilometers extends to places we live. However, our side agreed to guarantee
their security when the Viet Minh withdraw their troops. We are also getting
ready to provide them all with conveniences and we will provide the means of
transportation such as trains, trucks and ships on the railway, on the road and
on the sea. We are willing to do so. The above are the differences concerning
military issues I would like to point out.
Sam Sary: There is another difference regarding the type and amount of the
military personnel and weapons imported to Cambodia. [Although they said to]
discuss it separately, it is not clear enough to us. With whom on earth should
we discuss this? When should we discuss it? And where should we discuss it? I
was wondering if we can present the issue in the unilateral statement of the
Cambodian delegation on whether we are allowed to introduce a certain number of
weapons and military personnel for the requirements of territorial defense.
[Passage excised by the Department of Archives of the PRC Ministry of Foreign
Affairs.]
Tioulong: [Mr. Prime Minister,] our opinions on general and even practical
issues can be quite close to [yours] when we discuss them with you. However,
they are different [when we talk with] the [Vietnamese] side.
It is also worth studying the way we express ourselves. [For example,] what
issues we need to raise in the joint statement for the conference, and what
issues we can raise in the unilateral statement of our delegation.
It is stipulated in Chapter 3 Article 5 of the draft armistice agreement of
Cambodia: after the restoration of peace in Cambodia, the original non-Cambodian
elements can be accepted in the Cambodian Royal Army or local police forces or
can be demobilized based on their own free will. After they are demobilized and
become civilians they can be employed by all administrative or other
organizations of the Royal government of Cambodia.
Zhou Enlai: I appreciate that you raised all these differences in detail.
Tioulong: We fully intend to make more efforts to help reach the agreement. We
hope that we can revise the documents. Moreover, we believe that it is
necessary to let our counterparts understand that the agreement should be
reached on an equal footing.
I would also like to discuss the suggestion that we should gather these
elements together and not disarm them temporarily. However, if they do not
enter the military academy, they cannot obtain military ranking. They will be
trained at the military academy and should pass their exams. Other service
persons will oppose them if these people obtain military positions without
military training and passing exams.
Tep Phan: We would like to have the Premier's opinions on the issues we
presented.
Zhou Enlai: I appreciate the differences you presented. We all hope that we can
reach an agreement at today's meeting. We do not have much time left, so let's
make some efforts together. I deeply regret that agreements on all other issues
have already been reached except the issue of Cambodia.
What we have to do now is to work to resolve our differences. We believe that
we can settle the differences. I have already said many times that the basic
principles concerning restoration of peace in Cambodia are independence,
foreign non-intervention, unification and the integrity of sovereignty. We said
on 16 June that we had been insisting on and giving support to such an
argument. [We hope that we can] reach a reasonable solution that will not
interfere with the sovereignty and territorial integrity of Cambodia and will
take care of both internal and external [issues].
The Vietnamese People's Volunteer Forces [Passage excised by the Department of
Archives of the PRC Ministry of Foreign Affairs.] will definitely withdraw.
Regarding the issues of the period of withdrawal and of passing through the
withdrawal route, if [you think] the period is too long, [we can ask them to]
cut it short. [However,] one month is too short. Sooner or later they will
withdraw.
Regarding the security issue of the withdrawal, the issues of the joint
commission and international supervision and the issue of the means of
transportation, [we believe that] all these issues can be solved since you have
already said that you are willing to cooperate.
Regarding internal issues, you should categorize all the soldiers in Cambodia
taking their wishes into consideration. Some of them originally lived there and
do not want to leave. Some of them are from Cochinchina. However, [you] should
not discriminate against them. If some of them hope to stay in Cambodia, you
surely cannot expel them. However, they should obey the Kingdom's laws.
Tioulong: Do you mean those elements who joined the resistance movement? People
who enter Cambodia from Cochinchina need passes. We inspect all persons who
enter Cambodia from foreign countries. [Only after we check] whether they are
honest and act dutifully, will we allow them to enter. We have already informed
the Vietnamese side about this.
Tep Phan: They surely can choose to leave or stay in Cambodia of their own free
will. However, we have to check whether or not they are honest. Only people who
act dutifully can stay in our country. We cannot let those dishonest people,
even bandits, stay in our country. We must take the necessary measures since we
are worried about our national security. Mr. Premier, can we make decisions for
our internal affairs?
Zhou Enlai: You surely have the right to deal with [your] internal affairs.
However, you should not expel them and create tension. The Royal government
should not persecute those who want to stay in Cambodia and are willing to obey
the laws. [The Royal government] should not discriminate against those who used
to cooperate with the other side, either.
Tep Phan: We have our own constitution and laws. Our constitution is
democratic.
Zhou Enlai: Regarding the armed forces of Cambodia, [you] can first gather them
on the spot, and then settle problems with peaceful and political solutions.
Try your best to accept them into military and administrative services. As you
just said they can enter the military academy or have other choices based on
their own will. Regarding political issues, [you] should pay attention to three
points:
1. Do not persecute people who used to cooperate with the other side.
2. Arrange suitable jobs for them.
3. Since they still have some political organizations, parties and other
groups, you should recognize their legal positions based on the constitution.
You can meet and negotiate with the leaders of local political organizations.
Tep Phan: We have always gotten in touch with them until now.
Zhou Enlai: It is possible. As long as you keep the door open, you can reach an
agreement. Regarding general problems of military issues, [you should] not
introduce new troops and weapons from abroad, establish foreign military bases,
or join military alliances. The necessary type and amount of weapons that are
defined as [being] for the self-defense of Cambodia is not included in this
limitation.
Tep Phan: The word "self-defense" can be described by two words in
French. One is autodefense, the other is defense a l'interieur du pays
(domestic defense). We prefer the second one since the first,
"self-defense," which can also be translated as local defense.
Zhou Enlai: I can agree with this.
Tioulong: Mr. Pham Van Dong also used the word self-defense. Regarding the
prohibition of the introduction of weapons, we also cannot agree with their
interpretation. They even included shotguns. Meanwhile, we need to add
"when Cambodia is not invaded by foreign countries or threatened by
foreign invasion" to the provision [that Cambodia] "should not
establish foreign military bases and join military alliances."
Zhou Enlai: We can consider that.
Tep Phan: Our country is an independent country. Don't we have the right to
sign agreements with foreign countries?
Zhou Enlai: Of course you do if you sign a trade agreement.
Tep Phan: What if we sign a military agreement with China?
Zhou Enlai: China has never signed any agreement of military alliance with any
country. Regarding French military personnel who are training the troops [of
Cambodia]?
Tioulong: (Interrupting) France or foreign countries?
Tep Phan: It's not limited to France. Regarding France, we?
Tioulong: (Interrupting) We have the experience of being ruled by France for
several decades. We will not be interested in French ?aid? anymore.
Zhou Enlai: You should not be pro-America, either.
Tep Phan: We won't. Even Mr. [General Walter Bedell] Smith said that the United
States has no intention of providing aid.
Zhou Enlai: Smith can speak like that. However, there are still people like [US
Chairman of the Joint Chiefs of Staff Arthur W.] Radford and Vice President
[Richard] Nixon in the American government.
Sam Sary: We can still establish technical collaboration with countries like
India and China.
Tep Phan: However, we are cautious about France.
Tioulong: We are cautious about the cooperation of French experts and
technicians, too.
Zhou Enlai: France has somehow changed its attitude recently.
Tep Phan: We still have to reconsider joining the French Union. Last time when
we discussed drafting documents with the French delegation, we asked them not
to add the point regarding joining the French Union to the documents.
Tioulong: Personally, I have already met with the Premier three times. However,
I have never met Mendes-France.
Tep Phan: We are not interested in joining the French Union [since] we do not
want to be ruled by them anymore. France is no better than the Viet Minh.
Zhou Enlai: However, being pro-America is even worse. China has its experience
[of dealing with the US]. Sino-British relations have a long history. The
United States was a newcomer. America's attitude was relatively moderate at
first. However, it changed after the United States excluded British influence
[from China] after World War II.
Tep Phan: I understand that.
Zhou Enlai: It is good that you understand it. The time for the meeting is
approaching. I hope that you can reach an agreement with the Vietnamese
delegation regarding these issues at the meeting in the afternoon. We will also
push the Vietnamese side forward so that the meeting can be successful.
Tep Phan: Thank you very much for your help. [Passage excised by the Department
of Archives of the PRC Ministry of Foreign Affairs.]
Zhou Enlai: I am sure that Vietnam does not have any such intention. Chairman
Ho Chi Minh firmly clarified the position of Vietnam when I met with him on the
Guangxi border this time. He promised that Vietnam would not invade any
countries because an invasion is destined to fail. I am telling you the truth
since we are all relatives.
Tep Phan: Yes. We need to protect our independence because we want to survive.
Our situation is very difficult since our neighbors, such as Thailand and
Vietnam, are all big countries. Since our country is a small country, we have
no intention of attacking others and only hope that we can survive. In
addition, the religion in which we believe does not allow us to attack others.
Zhou Enlai: Your situation is relatively good. The conference will publish a
joint statement to guarantee [the armistice], and you have the support of the
participants of the Colombo Conference [India, Ceylon, Pakistan, Indonesia,
Burma]. It is much better than [the situation in] Korea.
Tioulong: I understand this. Cambodia will be a new country after peace is
restored. As in China, all the people [of Cambodia] need to make efforts to
build up [our country]. The Chinese and Cambodian people also have a blood
relationship. For example, I myself have Chinese blood. My grandfather is
Chinese. You can tell that from my name. My [last] name is Tioulong.
Zhou Enlai: Very good.
Tioulong: Our peasants cultivate [crops] and merchants do business. We all hope
to live in peace. It will make our economy develop. We are currently opening up
wasteland for development.
Zhou Enlai: We all want peace. The Chinese people are also conducting peaceful
development.
Tep Phan: The help we get from you can speed up the achievement of the
agreement, and will therefore help us obtain peace and independence. We will
need China's help at all different levels in the future.
Zhou Enlai: Yes. We also welcome you to come to visit China in the future if
you have the chance.
Tep Phan: We would love to. Thank you.
Zhou Enlai: We will even have diplomatic relations in the future.
Tep Phan: Yes. (Standing at the door and leaving.)
Tep Phan: We appreciate the Prime Minister's help. We hope that Cambodia will
become an independent and free country and will peacefully coexist with all its
neighbors after peace is restored.
Zhou Enlai: I also hope that the friendship between the people of our two countries
will be improved.
Zhou Enlai and Tep Phan discuss the Vietnamese proposal for conflict resolution. The Cambodian side discusses issues on which they agree with the Vietnamese (that the Vietnamese will not be discriminated against in Cambodia, that there will be no combatant personnel in Cambodia, etc.) and issues on which they disagree (military issues, Viet Minh withdrawal timetable, etc.). Zhou expresses hope that these issues will be resolved in an upcoming meeting with the Vietnamese, and that he will do what he can to assist in the resolution.
Document Information
Source
PRC FMA 206-Y0008. Translated by Gao Bei.
Original Archive
Rights
The History and Public Policy Program welcomes reuse of Digital Archive materials for research and educational purposes. Some documents may be subject to copyright, which is retained by the rights holders in accordance with US and international copyright laws. When possible, rights holders have been contacted for permission to reproduce their materials.
To enquire about this document's rights status or request permission for commercial use, please contact the History and Public Policy Program at HAPP@wilsoncenter.org.
Original Uploaded Date
2011-11-20
Type
Minutes of Conversation
Language
Record ID
111055
https://digitalarchive.wilsoncenter.org/document/87673/download
No comments:
Post a Comment