20260519 CDTL DDE D128 6 November 1952 Điện tín của Đại sứ Heath tại Sài Gòn gửi Bộ Ngoại giao.
***
Những dữ kiện trong tài liệu nầy cho đến nay vẩn chưa có một chứng cứ xác thực nào bằng tài liệu chính thức ngoại trừ một cuộc “đàm thoại”. Để đi đến kết luận độc giả cần phải tìm thêm những chứng cứ xác thực trước khi đi đến kết luận.
***
https://history.state.gov/historicaldocuments/frus1952-54v13p1/d128
Google Translated
Tài liệu 128
Quan hệ Đối ngoại của Hoa Kỳ, 1952–1954, Đông Dương, Tập XIII, Phần 1
751G.00/11–652: Điện tín của Đại sứ Heath tại Sài Gòn gửi Bộ Ngoại giao.
Mật
Sài Gòn, ngày 6 tháng 11 năm 1952 — 9 giờ sáng
941. Thông tin báo cáo số Paris 164, Hà Nội không đánh số. Tối qua, tôi đã có một cuộc trò chuyện dài với ông Letourneau và nhận thấy ông tỏ ra bận tâm một cách khác thường—gần như đến mức nản lòng—trước những khó khăn trong việc:
(a) thuyết phục Bảo Đại thể hiện sự năng nổ và nêu gương như tình hình chính trị nội bộ đang đòi hỏi;
(b) vận động Quốc hội Pháp thông qua ngân sách cho Đông Dương;
và (c) vượt qua sự phản đối cũng như tâm lý bi quan ngày càng gia tăng [Trang 273] từ phía Pháp đối với những nỗ lực của họ tại Đông Dương. Liên quan đến điểm (a), ông cho biết ngày làm việc của mình đã bắt đầu bằng một chuyến thăm bất ngờ từ ông Giao và ông Bình—Thống đốc Bắc Việt—những người đã hỏi thẳng ông rằng liệu ông có ủng hộ họ và sẽ đề nghị Bảo Đại giữ họ lại trong chính phủ hay không.
Letourneau đã trả lời rằng cá nhân ông có thiện cảm với họ, nhưng ông không thể can thiệp vào các vấn đề chính trị nội bộ cũng như các việc bổ nhiệm nhân sự. Letourneau nhận định rằng Bình vốn không phải là một Thống đốc Bắc Kỳ quá tệ, nhưng hiện nay đã có những bằng chứng xác thực, đồng thời dư luận cũng biết rộng rãi về tình trạng tham nhũng trong bộ máy hành chính dưới quyền ông này. Khi đến thăm Hà Nội, chính ông Letourneau đã có cuộc trao đổi với một số nhân vật lãnh đạo (không nêu tên) thuộc nhóm những người đang giữ thái độ "trung lập". Trước đó, những người này từng tuyên bố sẽ từ chối tham gia bất kỳ chính phủ nào cho đến khi phía Pháp từ bỏ quyền kiểm soát đối với Đông Dương. Tuy nhiên, giờ đây chính những người đó lại cho biết rào cản ấy không còn là vấn đề nữa; họ đã nhận thức được sự cần thiết của "sự hiện diện" từ phía Pháp trong giai đoạn hiện nay. Dẫu vậy, họ vẫn sẽ không tham gia chính phủ hay đứng về phía Bảo Đại chừng nào bộ máy chính quyền này chưa được thanh lọc khỏi nạn tham ô và tham nhũng. Letourneau cho biết một thực tế tai tiếng mà ai cũng biết là tại miền Bắc, các chức vụ như Tỉnh trưởng hiện đang được đem ra mua bán.
Việc số tiền đó chảy vào túi Thống đốc Bình hay vào túi của những kẻ thân cận nhất với ông ta vốn chẳng quan trọng. Letourneau cảm thấy rằng việc thay thế Bình bằng Trí sẽ là một bước tiến lớn, bởi lẽ Trí về cơ bản là một người lương thiện—dù rằng, theo lời Letourneau, ông ta không "lương thiện được như ông và như tôi vẫn luôn cố gắng trở thành". Trí đã rời nhiệm sở được một năm rưỡi, thế nhưng ông ta vẫn xoay xở để thực hiện được hai chuyến đi sang Pháp và tậu được một ngôi nhà mới. "Tôi thì chẳng thể nào làm được điều đó," Letourneau nói, "chỉ bằng khoản tiền tiết kiệm từ lương công chức." Tuy nhiên, ông lại e ngại rằng Bảo Đại sẽ không chấp thuận Trí. Ông không nắm chắc thái độ hiện tại của Bảo Đại đối với Trí, và bên cạnh đó còn có một thực tế là Bình vốn là một trong những người được Bảo Đại đặc biệt sủng ái.
Letourneau không thể trực tiếp đến gặp Bảo Đại để tố cáo Bình về tội tham nhũng. Nếu nhận được lời tố cáo như vậy, Bảo Đại có thể sẽ cách chức Bình; tuy nhiên, ông sẽ nói với Bình rằng việc bị bãi nhiệm là do yêu cầu từ phía Pháp, và như thế, nước Pháp sẽ lại có thêm một kẻ thù nữa. Mặc dù có thói tham nhũng, Bình xét cho cùng không phải là một phần tử xấu. Điều thực sự cần thiết không phải là loại bỏ Bình hay những người khác ra khỏi đời sống chính trị, mà là việc Bảo Đại phải thực thi quyền uy của mình để buộc Bình cùng các quan chức khác phải sống liêm chính. Việc thiết lập thói quen liêm chính trong đội ngũ quan lại tại Việt Nam sẽ là một nhiệm vụ vô cùng khó khăn. Gần đây, Letourneau đã phàn nàn với Tâm về việc ông này bổ nhiệm một người vốn nổi tiếng là bất liêm chính; đáp lại, Tâm đã buồn bã trả lời rằng tại Việt Nam, việc bổ nhiệm được một vị Tỉnh trưởng hoàn toàn liêm khiết là điều bất khả thi.
Đa số người Việt Nam coi việc nắm giữ chức vụ công như một cơ hội chính đáng để làm giàu cho bản thân. Tuy nhiên, Letourneau khẳng định rằng—bất chấp những tập tục truyền thống—một nền hành chính liêm chính nhất thiết phải được thiết lập tại Việt Nam. Trong cuộc gặp đầu tiên với Bảo Đại, ông đã kiên quyết nhấn mạnh điểm này một cách mạnh mẽ nhất. Dẫu Việt Minh có mắc phải những tội lỗi hay khiếm khuyết nào đi nữa, thì bộ máy hành chính của họ vẫn giữ được sự liêm khiết; và chỉ có một chính quyền liêm chính mới đủ sức đánh bại Việt Minh. Một trong những việc mà Bảo Đại cần thực hiện là bãi bỏ nạn cờ bạc hợp pháp hóa tại Sài Gòn. Khi còn ở Pháp, Letourneau đã từng thúc giục Bảo Đại thực hiện bước đi này, song vị Hoàng đế lại từ chối thảo luận về vấn đề đó.
Letourneau cho rằng ước tính của tôi về "chi phí" mà Bảo Đại nhận được từ quyền kinh doanh cờ bạc—vào khoảng hai đến hai triệu rưỡi đồng bạc mỗi tháng—là quá thấp. Trên thực tế, Đức Vua đang thu về trọn vẹn bốn triệu đồng bạc (tương đương 800.000 đô la theo tỷ giá hối đoái) mỗi tháng dưới dạng khoản "hoa hồng" từ hoạt động cờ bạc tại Chợ Lớn. Khi tôi hỏi liệu ông Tâm có tiếp quản khoản hoa hồng từ quyền kinh doanh cờ bạc mà cựu Thủ tướng Hữu từng hưởng trước đây hay không, Letourneau đáp rằng ông đoán là có, nhưng ông hy vọng và tin rằng ông Tâm không bỏ khoản tiền đó vào túi riêng, mà dùng để bổ sung vào quỹ chính trị của Chính phủ. Letourneau khẳng định ông hoàn toàn tin tưởng vào sự liêm chính và thiện chí nói chung của ông Tâm, mặc dù việc ông Tâm vẫn duy trì quan hệ tình nhân với bà Lê Thị Giới—người vốn được đồn đại trong giới địa phương là "nữ hoàng chợ đen"—lại là một tình tiết gây bận tâm. Tôi liền nhận xét rằng bài "trò chuyện bên bếp lửa" trên đài phát thanh của ông Tâm trong tuần này đã đặc biệt nhấn mạnh sự cần thiết của sự liêm chính trong giới quan chức.
Letourneau nhận định rằng, xét về phương diện thu nhập, Bảo Đại hẳn phải là “người giàu có nhất thế giới”, bởi ông nhận được 90.000.000 đồng Đông Dương—tương đương khoảng 4,5 triệu đô la Mỹ—mỗi năm từ Chính phủ (Lưu ý: khoản chi trả này không hề xuất hiện trong bản ngân sách Việt Nam được công bố gần đây), chưa kể đến khoản tiền mà ông hưởng lợi từ hoạt động cờ bạc.
Letourneau nhận xét rằng ông cảm thấy vô cùng thất vọng trước cả những hành động lẫn sự thụ động của Bảo Đại. Ông vốn có thiện cảm với Bảo Đại, người sở hữu nhiều phẩm chất dễ mến cùng trí tuệ không thể phủ nhận. Thuở ban đầu, "giải pháp Bảo Đại là giải pháp duy nhất", và điều đó đến nay vẫn đúng. Miền Bắc và miền Trung về cơ bản vẫn giữ thiên hướng ủng hộ chế độ quân chủ. Chế độ quân chủ là thể chế duy nhất có thể gắn kết đất nước vốn đang bị chia rẽ sâu sắc này; tuy nhiên, tình cảm dành cho chế độ quân chủ đang suy giảm nhanh chóng do sự thể hiện yếu kém cũng như những tấm gương tiêu cực từ chính Bảo Đại. Tất nhiên, Nam Kỳ vốn mang thiên hướng Cộng hòa và sẽ hoan nghênh việc bãi bỏ chế độ quân chủ; thế nhưng, miền Bắc sẽ không bao giờ chấp nhận một nền Cộng hòa do người miền Nam lãnh đạo—cũng giống như việc Nam Kỳ sẽ không đời nào chấp nhận một nền Cộng hòa do người miền Bắc đứng đầu vậy.
Nếu Bảo Đại đưa Hoàng hậu trở về—người vốn là một người gốc Nam Kỳ—thì ông cũng sẽ có được tầm ảnh hưởng và sự ủng hộ tại miền Nam. Letourneau dự định bày tỏ với Bảo Đại nỗi thất vọng sâu sắc của mình trước việc Hoàng hậu đã không trở về. Hoàng hậu từng hứa với Thái tử rằng, nếu cậu vượt qua kỳ thi tú tài, cậu sẽ được dành kỳ nghỉ học mùa thu tại Việt Nam—điều mà cậu bé vô cùng khao khát. Vị Hoàng tử trẻ tuổi này rất thông minh—cậu chỉ thiếu vỏn vẹn hai điểm để đạt được danh hiệu "tuyên dương" trong kỳ thi tú tài—và cũng rất giàu lòng yêu nước. Sau này, chắc chắn cậu sẽ trở thành một người cai trị tài đức. Letourneau cho biết ông cũng sẽ nói với Bảo Đại rằng ông cần phải thực hiện ngay một chuyến đi ra miền Bắc để thăm khu vực hiện đang nằm dưới sự kiểm soát của các lực lượng quốc gia Việt Nam [Trang 275] và được chỉ huy hoàn toàn bởi các sĩ quan người Việt.
Bảo Đại cũng nên đến thăm Phan Thiết – nơi đã bị cơn bão tàn phá. Nếu Bảo Đại dành ra một tuần mỗi tháng cho các chuyến thăm chính thức, những lần xuất hiện trước công chúng và chủ trì các cuộc họp Nội các định kỳ, tình hình chính trị sẽ lập tức khởi sắc. Tuy nhiên, Letourneau tỏ ra hoài nghi liệu ông có thể thuyết phục Bảo Đại tham gia dù chỉ chừng ấy hoạt động công khai hay không. Thật đáng tiếc khi Chánh Văn phòng Nội các của Bảo Đại – ông Nguyễn Đệ – lại là một người có tính cách quá nhu nhược. Ông này hoàn toàn bị Bảo Đại lấn át. Điều cần thiết lúc bấy giờ là một người dám đứng lên đối trọng với Bảo Đại; và Letourneau giờ đây đã tin chắc rằng Bảo Đại thực sự tôn trọng và sẽ lắng nghe những ý kiến phản biện mạnh mẽ.
Letourneau cho biết ông đang vô cùng lo ngại trước sự gia tăng của phe đối lập trong Quốc hội Pháp đối với việc tiếp tục nỗ lực của Pháp tại Đông Dương, và ông không chắc liệu mình có thể vận động được khoản ngân sách cần thiết hay không. Sự phản đối nhất quán của Daladier đối với nỗ lực quân sự của Pháp tại Đông Nam Á vốn không phải là vấn đề trọng yếu; tuy nhiên, việc Faure gia nhập phe đối lập lại mang ý nghĩa quan trọng, bởi ông này nắm giữ tầm ảnh hưởng to lớn trong hàng ngũ các thành viên trẻ thuộc Đảng Cấp tiến. Ông hy vọng rằng chính đảng của mình—cũng như Pleven—sẽ giữ vững lập trường; song không thể phủ nhận một thực tế là luận điểm cho rằng Pháp nên từ bỏ châu Á để dồn toàn lực củng cố vị thế tại châu Phi đang ngày càng chiếm ưu thế.
Tôi ngắt lời để khẳng định rằng nếu Pháp thất bại tại chiến trường này, họ có thể sẽ không còn khả năng duy trì vị thế của mình tại Maroc hay Tunisia. Ông Letourneau quả quyết rằng điều đó, dĩ nhiên rồi, hoàn toàn đúng. Việc giải quyết các vấn đề tại Tunisia và Maroc chỉ có thể đạt được sau khi Pháp giành thắng lợi tại Đông Dương. Ông tin tưởng chắc chắn vào thắng lợi quân sự và chính trị rốt cuộc của Pháp tại Đông Dương. Ông chỉ mong sao Tướng Salan có thể mang lại một thắng lợi kịp thời cho các cuộc thảo luận về ngân sách.
Ông đã nói với Salan rằng ông sẽ không bao giờ yêu cầu ông này thực hiện bất kỳ chiến dịch quân sự nào được định thời gian và thiết kế chỉ nhằm mục đích tác động đến dư luận tại chính quốc Pháp. Tuy nhiên, ông cũng đã nói với Salan rằng sẽ là điều vô cùng may mắn nếu một thắng lợi nào đó có thể đạt được vào thời điểm này. Letourneau đồng tình với tôi rằng khả năng điều này xảy ra là rất thấp. Quân Pháp đã tiến tới Phú Thọ nhưng không chạm trán bất kỳ đơn vị quân sự nào của Việt Minh. Rõ ràng là Việt Minh đang né tránh giao chiến, và nhiều khả năng họ sẽ tiếp tục tránh được một cuộc đụng độ vào chính thời điểm nhạy cảm này.
Ông lo ngại rằng ngay trong nội bộ đảng của mình, ông sẽ phải đối mặt với những đề nghị về việc nỗ lực thiết lập một thỏa thuận đình chiến nào đó với Việt Minh. Việc bất kỳ nỗ lực nào nhằm đạt được một thỏa hiệp hòa bình với Việt Minh lại có thể thành công là điều hoàn toàn không thể hình dung nổi.
Nếu được chỉ thị thực hiện một sự dàn xếp như vậy, ông ấy sẽ từ chức. [Trang 276]
Tôi đã hỏi liệu việc tôi đưa ra một tuyên bố báo chí hoặc một bài diễn văn tại đây—trong đó khẳng định niềm tin tuyệt đối của tôi vào thắng lợi quân sự sau cùng của các lực lượng Pháp-Việt—có giúp ích cho những nỗ lực của ông ấy trong việc duy trì chính sách hiện hành của Pháp tại Đông Dương hay không. Ông ấy đáp rằng điều đó chắc chắn sẽ rất hữu ích. Tôi nói với ông ấy rằng tôi sẽ suy nghĩ về vấn đề này và sẽ thông báo lại cho ông ấy trong vài ngày tới. Xin Bộ vui lòng cho chỉ thị. Một khó khăn nảy sinh sẽ là việc tìm kiếm một ngày và một diễn đàn thích hợp. Không có ngày lễ nào nằm giữa Ngày Đình chiến (vốn sẽ là quá sớm) và Lễ Tạ ơn (vốn sẽ là quá muộn).
Heath.
1. Bức điện tín này được truyền đi thành ba phần.↩
2. Edouard Daladier, Thành viên Quốc hội; Thủ tướng Pháp trong các năm 1933, 1934, và 1938–1940.↩
3. Trong bức điện số 1059 gửi từ Sài Gòn ngày 22 tháng 11, Đại sứ Heath báo cáo rằng ông Letourneau đã không nhắc lại vấn đề về bản tuyên bố dự kiến. Ông Heath không còn có ý định đưa ra bản tuyên bố này nữa, trừ khi vị Bộ trưởng gặp phải những khó khăn bất ngờ. (751G.00/11–2252)↩
https://history.state.gov/historicaldocuments/frus1952-54v13p1/sources
List of Abbreviations and Symbol
https://history.state.gov/historicaldocuments/frus1952-54v13p1/terms
https://history.state.gov/historicaldocuments/frus1952-54v13p1/persons
https://history.state.gov/historicaldocuments/frus1952-54v13p1/comp1
1. Document 128
Foreign Relations of the United States, 1952–1954, Indochina, Volume XIII, Part 1
751G.00/11–652: Telegram
The Ambassador at Saigon (Heath) to the Department of State1
secret
Saigon, November 6, 1952—9 a.m.
941. Rptd info Paris 164, Hanoi unnumbered. Had long talk with Letourneau yesterday evening and found him unusually preoccupied, almost to the point of discouragement, with the difficulties of (a) getting Bao Dai to display the activity and set the example which the internal political situation demands, of (b) getting the Indochinese budget through the Fr Assembly and of (c) overcoming increasing [Page 273] Fr opposition and defeatism with respect to the Fr effort in IC. With respect to (a), he said that his day had started with a surprise visit from Gaio and Gov Binh of North Vietnam who had asked him pointblank if he favored them and wld request Bao Dai to retain them in the govt. Letourneau had answered he liked them personally but that he cld not intervene in internal politics and polit appointments. Letourneau said that Binh had not been too bad a Governor of Tonkin but that there was now positive proof and wide knowledge of graft in his administration. When he, Letourneau, had visited Hanoi he had talked with (unnamed) leading “fence sitters”. Previously these men had told him they wld refuse to enter any govt until the Fr released their control of IC. Now the same men said that was no longer the obstacle; they realized the necessity of Fr “presence” at this time. They wld not, however, enter the govt or line up with Bao Dai until the regime was purged of its graft and corruption. Letourneau said that it was notorious that in the north appointments to such positions as Chief of Province were now being sold. Whether the money went into Gov Binh’s pocket or the pockets of his immediate entourage was immaterial. Letourneau felt that the replacement of Binh by Tri wld be a great step forward since Tri was essentialy honest man although not, Letourneau said, “as honest as you are and I try to be”. Tri had been out of office for a year and a quarter but nevertheless had been able to make two trips to France and purchase a new house. I cld not have done that, Letourneau said, out of the savings from official salary. He was afraid, however, that Bao Dai wld not accept Tri. He was not sure of Bao Dai‘s present attitude toward Tri and there was also the circumstance that Binh was one of Bao Dai‘s favorites.
Letourneau cld not go to Bao Dai and accuse Binh of grafting. Bao Dai might as a result of such complaint remove Binh from office but he wld tell Binh his dismissal was the result of Fr request and France wld have another enemy. In spite of his grafting, Binh was not a bad element. What was needed was not to drive Binh or others out of polit life but for Bao Dai to exert his authority to compel Binh and other office-holders to be honest. It wld be tremendously difficult to instill habits of official honesty in Vietnam. Letourneau had recently complained to Tam for having appointed a man of known dishonesty and Tam had replied sadly that it was impossible to appoint a completely honest Governor in Vietnam. Most Vietnamese looked to public office as a legitimate opportunity for private enrichment. Nevertheless, Letourneau said, in spite of tradition, honest administration must be enforced in Vietnam. In his first talk with Bao Dai, he wld insist most strongly on this point. Whatever crimes and defects the VM might have, VM admin was honest and only an honest govt cld prevail against the VM. One thing that Bao Dai shld do is to abolish legalized [Page 274] gambling in Saigon. While in France Letourneau had urged Bao Dai to take this step but the latter had refused to discuss the matter.
Letourneau said that my estimate of Bao Dai‘s “cost” of the gambling concession of two to two and a half million piastres per month was too low. His Majesty was getting a good four million piastres ($800,000 a par of exchange) a month as his rake-off from Cholon gambling. To my inquiry whether Tam had succeeded to ex-Premier Huu‘s rake-off from the gambling concession Letourneau said he supposed so but that he hoped and believed that Tam was not putting it into his pocket but was adding it to the Govt’s political fund. Letourneau said that he was persuaded of Tam‘s general honesty and good intentions although fact that Tam still kept as his mistress Le Thi Gioi, locally reputed to be the queen of the black market, was a disturbing circumstance. I remarked that this week’s “fireside radio chat” of Tam had stressed the necessity of official honesty.
Letourneau said that, income-wise, Bao Dai must be “about the wealthiest man in the world” since he received 90,000,000 piastres or roughly $4.5 million a year from the Govt, (Note: this payment is not shown in recently published Vietnamese budget) to which must be added his rake-off from gambling.
Letourneau remarked he felt very badly about both the action and inaction of Bao Dai. He liked Bao Dai who had many amiable qualities and undoubted intelligence. In the beginning “the only solution was the Bao Dai solution” and that was still true. The north and center still remained fundamentally monarchist. The monarchy was the only institution which cld hold this deeply divided country together but monarchical sentiment was diminishing rapidly because of Bao Dai‘s poor performance and example. Cochin China was of course Republican in sentiment and wld welcome the abolition of the monarchy but the north wld never stand for a Republic headed by a southerner anymore than Cochin China wld stand for a Republic headed by a northerner. If Bao Dai wld bring back the Empress, who was a Cochin Chinese, he wld also have influence and support in the south. Letourneau intended to express to Bao Dai his deep disappointment that the Empress had not returned. The Empress had promised the Crown Prince if he passed his baccalaureate examinations he cld spend his autumn school vacation in Vietnam which the boy was eager to do. The young Prince was intelligent—he had only failed by two points to obtain honorable mention in the baccalaureate examination—and was patriotic. He shld eventually make a good ruler. Letourneau said he wld also tell Bao Dai that he must immediately make a trip to the north to visit the sector now controlled by the Vietnamese [Page 275] national forces and commanded entirely by Vietnamese officers. Bao Dai shld also visit Phan-Thietcoo destroyed by the typhoon. If Bao Dai wld spend one week a month in official visits, public appearances and presiding occasional Cabinet meetings, the polit situation wld improve immediately. Letourneau was, however, dubious he wld be able to persuade him to even that much public activity. It was unfortunate that Bao Dai‘s chief of Cabinet, Nguyen De, was such a weak character. He was completely dominated by Bao Dai. What was needed was a man who wld stand up to Bao Dai and Letourneau was now persuaded that Bao Dai respected and wld heed strong opposition.
Letourneau said he was seriously preoccupied with the increased opposition in the Fr Assembly to the continuance of the Fr effort in IC and he was not certain that he wld be able to obtain necessary budget. Daladier’s2 consistent opposition to the Fr milit effort in Southeast Asia was not important, but Faure‘s joining the opposition was important since he enjoyed great influence among the younger members of the radical party. He hoped that his own party, and Pleven, wld hold firm but there was no denying the fact that the thesis that Fr shld forget Asia and concentrate wholly on its position in Africa was gaining ground. I interrupted to assert that if France lost out here, she might be unable to maintain her position in Morocco or Tunisia. Letourneau said emphatically that was of course absolutely true. The solution of the Tunisian and Moroccan problems cld only be achieved after Fr success in IC. He was confident of eventual Fr milit and polit victory in IC. He only wished that Salan cld produce a victory in time for the budgetary discussions.
He had told Salan that he wld never ask him to undertake any mil operation timed and designed purely to affect sentiment in metropolitan France. He had said to Salan, however, that it wld be most fortunate if some victory cld be achieved at this time. Letourneau agreed with me that it was unlikely that this wld happen. The Fr had pushed on to Phu Tho and had encountered no Vietminh troops. Obviously the VM were avoiding and wld probably be able to avoid battle at this precise time.
He feared that within his own party he wld meet the suggestion that an effort be made to effect some armistice arrangement with the VM. That any effort to reach a peaceable compromise with the VM wld be successful was inconceivable. If he were instructed to attempt such an arrangement he wld resign.
I inquired whether if I made some press statement or speech here asserting my entire conviction of the ultimate mil success of the Franco-In forces that wld help him in his efforts to maintain present Fr policy in IC. He said that it wld be decidedly helpful. I told him I wld think over the matter and let him know in a few days. Will the Dept please instruct. One difficulty wld be to find a suitable date and forum. There are no holidays between Armistice Day which wld be too soon and Thanksgiving Day which wld be too late.3
Heath
1. This telegram was transmitted in three parts.↩
2. Edouard Daladier, member of the National Assembly; Premier of France in 1933, 1934, and 1938–1940.↩
3. In telegram 1059 from Saigon, Nov. 22, Ambassador Heath reported that Letourneau had not raised again the question of the proposed statement. Heath no longer planned to make the statement unless the Minister experienced unexpected difficulties. (751G.00/11–2252)↩
https://history.state.gov/historicaldocuments/frus1952-54v13p1/d128
https://history.state.gov/historicaldocuments/frus1952-54v13p1/pg_273
https://history.state.gov/historicaldocuments/frus1952-54v13p1/pg_274
https://history.state.gov/historicaldocuments/frus1952-54v13p1/pg_275
https://history.state.gov/historicaldocuments/frus1952-54v13p1/pg_276
Chief of State of Vietnam.
Faure, Edgar,
Prime Minister of France to March 8, 1952.
https://en.wikipedia.org/wiki/Edgar_Faure
https://www.archontology.org/nations/france/france_govt09/faure.php
https://www.britannica.com/biography/Edgar-Jean-Faure
https://grokipedia.com/page/Edgar_Faure
Heath, Donald R.,
Ambassador (Minister to June 1952) at Saigon accredited to Vietnam, Laos, and Cambodia. Appointments terminated October (Cambodia) and November (Vietnam, Laos) 1954.
https://en.wikipedia.org/wiki/Donald_R._Heath
https://history.state.gov/departmenthistory/people/heath-donald-read
https://oac.cdlib.org/findaid/ark:/13030/c81260v0/
Letourneau, Jean,
French Minister in Charge of Relations with the Associated States until July 1953; also served as French High Commissioner in Indochina, April 1952–July 19, 1953.
https://history.state.gov/historicaldocuments/frus1952-54v13p1/d220
https://en.wikipedia.org/wiki/Jean_Letourneau
https://avalon.law.yale.edu/20th_century/inch012.asp
https://history.state.gov/historicaldocuments/frus1952-54v13p1/d53
https://granger.com/0146908-jean-letourneau-frech-minister-jean-letourneau-at-the-depar-image.html
Nguyen De,
Adviser to Bao Dai, Chief of State of Vietnam; Chief of the Imperial Cabinet.
Nguyen Huu Tri,
Governor of Northern Vietnam, 1952–1954; leader of the Dai Viet (Vietnamese political party).
Nguyen Van Tam,
Minister of the Interior of the State of Vietnam and Acting Governor of Northern Vietnam to June 3, 1952; Prime Minister of the State of Vietnam, June 3, 1952–December 17, 1953.
Prime Minister of France to January 1952; Minister of National Defense, March 8, 1952–June 19, 1954.
https://en.wikipedia.org/wiki/Ren%C3%A9_Pleven
https://history.state.gov/historicaldocuments/frus1952-54v06p2/d519
https://www.archontology.org/nations/france/france_govt09/pleven.php
https://history.state.gov/historicaldocuments/frus1952-54v05p1/persons
https://en.wikipedia.org/wiki/Minister_of_the_Armed_Forces_(France)
Salan, Général Raoul,
Commander of French Forces in Indochina, April 1, 1952–May 1953.
https://en.wikipedia.org/wiki/Raoul_Salan
https://www.britannica.com/biography/Raoul-Albin-Louis-Salan
https://www.britishpathe.com/asset/219896/
https://history.state.gov/historicaldocuments/frus1952-54v13p1/d21
http://saigon-vietnam.fr/raoul-salan_en.php
https://foreignlegion.info/1952-battle-of-na-san/
https://grokipedia.com/page/Raoul_Salan
https://historfiction.fandom.com/wiki/Raoul_Salan
No comments:
Post a Comment